Του Αλέκου Χατζηκώστα *

Τις περισσότερες φορές δεν περνά καν ως είδηση. Και όμως τα στοιχεία είναι συγκλονιστικά! Κάνουμε λόγο για τα περίφημα «εργατικά ατυχήματα»

Το 2023 αναγγέλθηκε ρεκόρ εργατικών «ατυχημάτων» (15.000), τα περισσότερα από το 2000. Τα 108 από αυτά ήταν θανατηφόρα. Δηλαδή, κάθε τρεις εργάσιμες μέρες ένας εργαζόμενος χάνει τη ζωή του.

Άλλες καταγραφές ανεβάζουν στους 300 τους νεκρούς εργάτες τα δυο τελευταία χρόνια, όσος είναι ο πληθυσμός ενός μικρού χωριού. Σαν να κάηκε τρεις φορές το Μάτι ή να συγκρούστηκαν 5 φορές τα τρένα στα Τέμπη.

Στη χώρα μας καταγράφεται μόλις το 30% - 40% των εργατικών «ατυχημάτων». Που σημαίνει ότι για κάθε καταγεγραμμένο έγκλημα υπάρχουν τουλάχιστον άλλα δύο που δεν δηλώνονται.

Πολλαπλάσια είναι τα θύματα των επαγγελματικών ασθενειών που δεν καταγράφονται πουθενά! Σε κάθε θανατηφόρο εργατικό «ατύχημα» αναλογούν 6 θάνατοι από ασθένειες που σχετίζονται με την εργασία...

«Και το κράτος τι κάνει;» αγανακτούν οι εργαζόμενοι στους χώρους δουλειάς. Το κράτος είναι επιλεκτικά ανίκανο να προστατέψει τη ζωή τους, επειδή είναι ικανότατο στο να θωρακίζει τα κέρδη των επιχειρηματικών ομίλων, που θεωρούν κόστος τα μέτρα ασφάλειας στην εργασία.

Αυτό το κράτος - και όλες οι κυβερνήσεις με τους αντεργατικούς τους νόμους - δεν εξασφαλίζει μόνο στην εργοδοσία τις ιδανικότερες προϋποθέσεις για κερδοφορία, αλλά έρχεται να συγκαλύψει και τις πραγματικές αιτίες των «ατυχημάτων» - εγκλημάτων που έχουν τη σφραγίδα του. Φταίει δηλαδή  η πολιτική των αστικών κυβερνήσεων, που για τη θωράκιση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρηματικών ομίλων στρώνουν το έδαφος που εν έτει 2025 αφήνει στην τύχη το αν θα γυρνάει ο εργάτης όρθιος στο σπίτι του.

Δεν υπάρχει ούτε ένα μέτρο το οποίο να αποτελεί όρο για την τόνωση της ανταγωνιστικότητας και να μην οδηγεί σε νεκρούς και τραυματίες. Και όσο χειροτερεύουν οι συνθήκες δουλειάς, όσο οι μισθοί παραμένουν στα τάρταρα, αφού έτσι ανεβαίνει η κερδοφορία, με την ακρίβεια να καλπάζει, τόσο αναγκάζονται να κυνηγούν τη δεύτερη δουλειά, την υπερωρία, τη δουλειά σε ρεπό, τα νυχτερινά, σε μια απέλπιδα προσπάθεια να καλύψουν τις πιο στοιχειώδεις ανάγκες τους. Το ίδιο συμβαίνει στις Κατασκευές, στη Βιομηχανία, στις Μεταφορές, στα Logistics.

Το επικίνδυνο «κοκτέιλ» που μετατρέπει τον χώρο δουλειάς σε θανάσιμη παγίδα συνδυάζει τους εξουθενωτικούς ρυθμούς εργασίας με την ανασφάλεια των γενικευμένων, πλέον, μορφών προσωρινής απασχόλησης.

Για παράδειγμα, το 2024 οι αρμόδιες και υποστελεχωμένες κρατικές υπηρεσίες έχουν καταγράψει μόνο 48 θανατηφόρα εργατικά «ατυχήματα», εξαφανίζοντας από τη λίστα όσα αποδίδονται σε παθολογική ή τροχαία αιτία!

Μηχανισμός του κράτους είναι και η Δικαιοσύνη, όπου τα θύματα και οι συγγενείς τους ψάχνουν να βρουν το δίκιο τους. Κι εκεί, όμως, το έγκλημα βρίσκει συνέχεια: Υποθέσεις εκκρεμούν για χρόνια, εξαντλώντας οικονομικά και ψυχικά ολόκληρες οικογένειες, ενώ σπανίζουν οι καταδίκες της εργοδοσίας.

Πίσω από κάθε έγκλημα σε βάρος της εργατικής τάξης και του λαού κρύβονται οι ίδιοι ένοχοι και οι ίδιες αιτίες: Το κεφάλαιο, το κράτος του, το κέρδος. «Κοιλάδες των Τεμπών» υπάρχουν διάσπαρτες στους χώρους δουλειάς και κάθε τόσο τροφοδοτούν τις λίστες με τους σκοτωμένους και σακατεμένους εργάτες, στους οποίους οι πραγματικοί ένοχοι δεν διστάζουν να φορτώσουν την ευθύνη!

Αυτόν τον φαύλο κύκλο μόνο ο οργανωμένος λαός μπορεί να τον σπάσει με την πάλη του. Διεκδικώντας όλα τα αναγκαία μέτρα για να γυρνάει υγιής και σώος από το μεροκάματο, σε σύγκρουση με την πολιτική του καπιταλιστικού κέρδους που τον εκθέτει παντού σε κίνδυνο.

Για να ξεριζωθούν οι αιτίες των εργοδοτικών εγκλημάτων, που βρίσκονται βαθιά στο σύστημα της εκμετάλλευσης, τώρα είναι η ώρα να δυναμώσει η σύγκρουση για την ανατροπή του!

* Δημοσιογράφος-συγγραφέας

Πρώτη δημοσίευση; ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ Μαγνησίας 23/3