Τετάρτη, 01 Φεβ, 2023

  • Η "Λαϊκή Συσπείρωση Κεντρικής Μακεδονίας" για τον απολογισμό της Διοίκησης της ΠΚΜ
  • Μνήμη αλλά και συμπεράσματα!
  • ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ ΙΚΑ ΝΑΟΥΣΑΣ : Οι συνταξιούχοι εκφράζουμε την συμπαράσταση και την αλληλεγγύη μας στον αγώνα της μικρομεσαίας αγροτιά
  • Να ποιοι κερδίζουν!
  • Τα..."ζιζάνια"!
  • ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ: Σήμερα η πορεία στη μνήμη του Αλκη
Η "Λαϊκή Συσπείρωση Κεντρικής Μακεδονίας" για τον απολογισμό της Διοίκησης της ΠΚΜ1 Μνήμη αλλά και συμπεράσματα!2 ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ ΙΚΑ ΝΑΟΥΣΑΣ : Οι συνταξιούχοι εκφράζουμε την συμπαράσταση και την αλληλεγγύη μας στον αγώνα της μικρομεσαίας αγροτιά3 Να ποιοι κερδίζουν!4 Τα..."ζιζάνια"!5 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ: Σήμερα η πορεία στη μνήμη του Αλκη6

Το Σχόλιο της Ημέρας

ΓΑΛΛΙΑ: Οι μαζικότερες διαδηλώσεις της τελευταίας 20ετίας ενάντια στο αντιασφαλιστικό νομοσχέδιο

Μαζικές και μαχητικές ήταν οι χτεσινές απεργιακές κινητοποιήσεις των εργαζομένων της Γαλλίας, ενάντια στις νέες αντιασφαλιστικές ανατροπές που προωθεί η κυβέρνηση Μακρόν.Σύμφωνα με εκτιμήσεις των συνδικάτων στο Παρίσι πραγματοποιήθηκε η μεγαλύτερη απεργιακή κινητοποίηση που έχει πραγματοποιηθεί στην γαλλική πρωτεύουσα απ... Περισσότερα

Για το βιβλίο του Αλέκου Χατζηκώστα «29 ΣΤΙΓΜΕΣ»

από Η Άλλη Άποψη
Για το βιβλίο του Αλέκου Χατζηκώστα «29 ΣΤΙΓΜΕΣ»

της Μαρίας Σγουρίδου, εκπαιδευτικού Α/Θμιας Εκπαίδευσης*

 

Το βιβλίο με τις 29 στιγμές ήρθε και με βρήκε, μια γιορτινή μέρα μέσω ενός φίλου. Κι η συνάντησή μας έγινε αφορμή να το δω όχι μόνο σαν αναγνώστης αλλά να το φέρω μπροστά σας και να σας το «δείξω». Όσο όμως φανατικός αναγνώστης ή αναγνώστρια κι αν είναι κάποιος, είναι εντελώς διαφορετική διαδικασία να το παρουσιάσεις, να το κεράσεις στον κόσμο, με τα δικά σου υποκειμενικά κριτήρια . Να φύγεις από τη μοναξιά και την ασφάλεια της γωνιάς σου, αυτής με τη λάμπα που φώτισε σελίδες και σελίδες και να εκτεθείς και να εκθέσεις τις απόψεις σου σ’ ένα κοινό ετερόκλητο. Να μοιραστείς σκέψεις, συναισθήματα, προβληματισμούς, όλα αυτά που γεννήθηκαν απ’ την ανάγνωση του βιβλίου. Αλλά είναι ταυτόχρονα και γοητευτικό να μοιράζεσαι τις αναγνωστικές σου εμπειρίες και να τις «συναντάς» με τις αντίστοιχες των άλλων.

Το συγκεκριμένο βιβλίο, ήδη απ’ το εξώφυλλο, πριν καν  το ανοίξεις, σε προδιαθέτει θετικά. Ο πίνακας, γιατί περί αυτού πρόκειται, της Εύας Αμνιώτη με θέμα σκηνή από την ταινία του Δήμου Αβδελιώδη   «Το δέντρο που πληγώναμε»,, σε ταξιδεύει. Σε γυρίζει πίσω.  Εκεί στην ασπρόμαυρη παιδική σου ηλικία, που οπλίζεσαι, εφοδιάζεσαι, μαζεύεις τα σύνεργά σου, όραση, ακοή, αφή, μυαλό κι αγάπη και κινάς για ένα ταξίδι συναρπαστικό, για τη μάχη της ζωής που σε περιμένει. Ξαναβλέπεις τον κόσμο με το παιδικό μάτι που μπορεί να συνταιριάξει τα αταίριαστα, να μετουσιώνει τα ασήμαντα και να αποδυναμώνει τα σημαντικά. Ευρηματικό και εμπνευσμένο σε γεμίζει νοσταλγία και μνήμη.

Μνήμη! Και μόλις είπα τη λέξη που κυριαρχεί και αποτελεί το βασικό άξονα του βιβλίου. Οι 29 στιγμές είναι όλες στιγμές μνήμης, κοντινής αλλά και απώτερης του συγγραφέα. Μνήμης όμως όχι κλεισμένης στα ντουλαπάκια του μυαλού, αλλά μνήμης που καταφέρνει να ζει στο παρόν και να φωτίζει το μέλλον.

Το έξυπνο κόλπο να ξεχνάς τα άσχημα και να θυμάσαι μόνο τα ωραία δεν πετυχαίνει στην περίπτωση του συγγραφέα. Και μάλλον ούτε στην περίπτωση κανενός από μας. Ο νους δε θάβει εύκολα, μόνο σκεπάζει. Κι ύστερα, όπως λέει και μια άλλη αγαπημένη μου συγγραφέας,  τι θα ήταν η ζωή μας χωρίς αυτά τα άυλα τιμαλφή μας;

«Οι αναμνήσεις είναι σαν εκείνες τις μεγάλες πέτρες που κουβαλά κανείς σε ολόκληρη τη ζωή του και που όσο αυτή πλησιάζει στο τέρμα της γίνονται ασήκωτες.»

Έτσι ξεκινά το πρώτο διήγημα του συγγραφέα, «Ο πλάτανος του Δεκαπενταύγουστου»  και ήδη είναι φανερή η πρόθεσή του να ξεφορτωθεί αυτές τις πέτρες. Το μυαλό του Χατζηκώστα έχει κλειδώσει κι έχει ασφαλίσει πολλές, αμέτρητες στιγμές και 29 απ’ αυτές μας τις προσφέρει απλόχερα. Με εξομολογητική διάθεση μοιράζεται μαζί μας, μας κάνει κοινωνούς μιας ζωής, ξεκινώντας περίπου απ’ τα μισά του προηγούμενου αιώνα και φτάνοντας μέχρι το σήμερα. Βιώματα δικά του αλλά και άλλων, πραγματικά ή φανταστικά, εντός ή εκτός αληθοφάνειας. Βιώματα που ξαναγεννήθηκαν στον καιρό της πανδημίας, όπως ο ίδιος εξομολογήθηκε, και έγιναν 29 μικρές ιστορίες – διηγήματα.

Είναι δύσκολο το είδος γιατί πρέπει μέσα σε λίγες ή ακόμα και μία σελίδα να καταφέρεις να κεντρίσεις το ενδιαφέρον, να παρουσιάσεις τον ήρωα ή το γεγονός, τις σκέψεις, τα συναισθήματα, την αλληλεπίδραση των γεγονότων και να φτάσεις στην κορύφωση, στο τέλος. Το διήγημα όμως το κάνει αξιόλογο η τέχνη του συγγραφέα. Κι ο συγγραφέας καταφέρνει να σε καθηλώσει, να διαβάσεις όλα τα διηγήματα χωρίς σταματημό.

29 στιγμές, 29αναμνήσεις που σαν τις πέτρες της σφεντόνας του εξώφυλλου έρχονται και πέφτουν και πληγώνουν το κοινωνικό και πολιτικό «γίγνεσθαι» του τότε και του τώρα. 29 καθρέφτες που σε αναγκάζουν να κοιταχτείς μέσα τους και να ψάξεις το δικό σου μέσα. Γίνονται εικόνες, φωτογραφίες, γίνονται στιγμές ζωής. Σκαλίζουν τις ευαισθησίες μας, τις ατομικές και συλλογικές, γιατί οι ιστορίες του κινούνται με ξεχωριστή ισορροπία ανάμεσα στο προσωπικό και  το κοινωνικό, ανάμεσα στο ιδιωτικό και το δημόσιο. Σε κάνει συμμέτοχο, ξυπνάει και τις δικές σου αναμνήσεις ακόμα κι αυτές που θα ήθελες να μείνουν κοιμισμένες. Η αναπόλησή του δεν είναι απλή νοσταλγία. Το παρελθόν κυριαρχεί αλλά έρχεται και συναντάει το παρόν του συγγραφέα, του αναγνώστη, της κοινωνίας μας αφού στο παρόν ζούμε τις συνέπειες αυτών των περασμένων στιγμών.

Τα κείμενα είναι διαφορετικά, αλλά έχουν κάτι κοινό. Είναι ανθρωποκεντρικά. Οι χαρακτήρες είναι γνώριμοι, οικείοι, είναι οι διπλανοί μας, οι γείτονές μας. Πού και πού μπορεί να αναφωνήσεις «α, σαν να τον ξέρω αυτόν!». Είναι αδύνατο ο αναγνώστης να μη βρει κάποιον να υποστηρίξει, έστω και έναν και κάποιον να κατηγορήσει, έστω και έναν. Κι αυτό γιατί οι άνθρωποι των στιγμών ζουν, αγωνίζονται, αγαπούν, πονούν, ονειρεύονται και ερωτεύονται όπως ακριβώς κι εμείς.

Οι 29 στιγμές χωρίζονται σε τέσσερις ενότητες. Η πρώτη είναι οι «Μνήμες», οι οποίες μας ταξιδεύουν πίσω στο παρελθόν. Είναι ιστορίες απ’ την κατοχή, απ’ την αντίσταση. Είναι οι μνήμες του συγγραφέα οι προσωπικές, είναι η μάνα του και ο πατέρας του, είναι οι άρρηκτοι οικογενειακοί δεσμοί, οι ανοιχτοί λογαριασμοί που πρέπει να κλείσουν. Είναι όμως και ιστορία, είναι πολιτική, μέσα από ήρωες ξεκάθαρους, απλούς, καθημερινούς, γενναίους, αποφασισμένους. Είναι ένα παρελθόν που στρογγυλοκάθεται στο παρόν.

Η δεύτερη ενότητα με τίτλο «Του έρωτα» ξεκινάει με τους στίχους του Λειβαδίτη « Και σμίγουν και χωρίζουν οι άνθρωποι και δεν παίρνει τίποτα ο ένας απ’ τον άλλον. Γιατί ο έρωτας είναι ο πιο δύσκολος δρόμος να γνωριστούν». Κι ο έρωτας έρχεται και απλώνεται σ’ όλη την ενότητα. Ιστορίες έρωτα που επιστρέφουν, έρχονται και θρονιάζονται στο παρόν και καταφέρνουν να προβάλλονται ακόμα και στο μέλλον. Έρωτες διαχρονικοί, αξεπέραστοι, που  δεν μας πείθουν ότι τελείωσαν, που αγγίζουν, ζουν στο τώρα , νικούν το χρόνο. Έρωτες που ξαναπιάνουν το νήμα, ή τουλάχιστον προσπαθούν, μυστικά και συμβολισμοί που ανακαλύπτονται, σημεία αναφοράς. Έρωτες σαν κάρβουνα κρυμμένα μες στις στάχτες, έτοιμα να ξαναγίνουν φωτιά. Αλλά και ιστορίες σύγχρονες, ρεαλιστικές, ακόμη και διαδικτυακές. Πάντα όμως με δόσεις ρομαντισμού. Χαρακτήρες και περιπτώσεις ποικίλες, άλλοτε απροσδόκητες ανατροπές, αλλά και σιωπές, με αλήθειες βαριές, δυσκολοκουβάλητες, όπως λέει, αποχωρισμοί, αδιέξοδα. Έρωτες που υπομένουν, ελπίζουν, ζουν, αναπνέουν, βιώνονται και στο παρόν. Στο τελευταίο διήγημα της ενότητας ρίχνει μια πέτρα που έρχεται και ταράζει τα νερά,  σφηνώνεται στο μυαλό μας και προκαλεί σκέψεις πολλές: «Αληθινή αγάπη δεν είναι εκείνη που αντέχει το μακροχρόνιο χωρισμό αλλά εκείνη που αντέχει τη μακροχρόνια οικειότητα». Πόσο αληθινό και πόσο δύσκολο!

Η τρίτη ενότητα έχει τίτλο « Η ζωή θέλει αγώνα». Η αγωνιστική διάθεση διατρέχει όλα τα διηγήματα της ενότητας. Η καταγραφή της πολιτικής και κοινωνικής κατάστασης, οι πολιτικοί κλυδωνισμοί, οι επαναστατικές ιδέες και οι κλασικές αξίες, μας προσφέρονται μέσα από ιστορίες οικείες, ανθρώπινες που αγγίζουν και σκαλίζουν τη μνήμη. Η σύγχρονη ματιά του συγγραφέα στην επικαιρότητα, ο καθημερινός αγώνας αυτών που έφυγαν κι άφησαν σπουδαία παρακαταθήκη. Και στον αντίποδα η αταραξία, η απουσία ελπίδας και αγωνιστικής διάθεσης στην σημερινή εποχή της παθητικότητας , του αγώνα απ’ τον καναπέ.

Ο Χατζηκώστας φαίνεται πως προσπαθεί ό,τι δεν του αρέσει σ’ αυτό τον κόσμο να το αλλάξει και μέσα από τα λογοτεχνικά του κείμενα. Άλλωστε δε θα μπορούσε να μην προσπαθεί και να μην ελπίζει σε ένα καλύτερο αύριο, στη δικαιοσύνη και στον άνθρωπο, αφού είναι γνωστή η δράση του στα πολιτικά, κοινωνικά και πνευματικά δρώμενα. Κι ο έρωτας πάντα παρών, αφού, όπως λέει ο συγγραφέας ο έρωτας κι η επανάσταση συχνά είναι δίδυμα αδέλφια.

Η τέταρτη ενότητα έχει τον τίτλο «Μικρής φόρμας». Ένα τολμηρό βήμα του συγγραφέα να πειραματιστεί, να δοκιμαστεί με διηγήματα μινιατούρες και να καταφέρει να διηγηθεί μια ολόκληρη ιστορία σε μια δυο παραγράφους. Και σίγουρα το πετυχαίνει, αφού δεν μπορεί ο αναγνώστης να σταματήσει να διαβάζει. Με μια ανάσα φτάνει στο τέλος, αφού πρόκειται για μικρά κείμενα που γίνονται ελκυστικά χάρη στην ιδιαίτερη ματιά και την αφηγηματική ικανότητα του γράφοντος. Ιστορίες πιο πολύ σύγχρονες που καθρεφτίζουν τους καινούριους προβληματισμούς, τις καινούριες ψηφιακές εικόνες, τα σύγχρονα μέσα κοινωνικής επαφής ή μήπως απομάκρυνσης, τα αδιέξοδα και τα χαμένα όνειρα που αυτές γεννούν.

Μου αρέσει προσωπικά να με τοποθετεί ο συγγραφέας στο χώρο και στο χρόνο με σαφήνεια. Με βοηθάει να γνωρίσω καλύτερα τους ήρωες και τις σκέψεις τους, να συνταξιδέψω. Κι εδώ, στο βιβλίο αυτό,  η γεωγραφία και ο χρόνος δίνουν το παρόν. Ιστορίες που εκτυλίσσονται σε επαρχιακές πόλεις, άλλες πάλι στην πρωτεύουσα. Γεγονότα που γνωρίζουμε τη θέση τους στη γραμμή του χρόνου, καλοκαίρια, χειμώνες, Δευτέρες και Σάββατα.  Σ’ όλο το βιβλίο ο συγγραφέας προσαρμόζει τη γλώσσα και το ύφος του όπως ταιριάζει σε διηγήματα. Δε φλυαρεί, δεν προλαβαίνει άλλωστε. Η γλώσσα λιτή, απλή, κάποιες φορές ωστόσο ποιητική, χωρίς να γίνεται γλυκερή. Οι ιστορίες ρεαλιστικές, βιωματικές, συχνά αυτοβιογραφικές, διατρέχουν τη νεότερη και σύγχρονη ιστορία μας, μας  την ξαναθυμίζουν μέσα από χαρακτήρες γήινους και γνώριμους, εστιάζοντας στα σημαντικά που πολλές φορές περνούν απαρατήρητα. Κάθε ιστορία κι ένα πίνακας σωστά φωτισμένος, τόσο ώστε να γίνει αφορμή για προβληματισμό, για αναπόληση. Κάποιες θα μπορούσαν και να αποτελέσουν μικρά θεατρικά. Το παρελθόν και το παρόν ενώνονται, σηματοδοτούν το μέλλον, του χαρίζουν το φως τους και τα νοήματά τους για να γίνουν οδηγοί ζωής. Η αφήγηση πολλές φορές σε τρίτο πρόσωπο, ενώνει τα βιώματα του συγγραφέα με τα δικά μας και γινόμαστε συνοδοιπόροι.

29 στιγμές ζωής λοιπόν, όπου ο συγγραφέας ξεδιπλώνει το παρελθόν, το στρώνει στο παρόν και στο μέλλον με χαμόγελο, με έρωτα, με κέντρο πάντα τον άνθρωπο και με την ξεκάθαρη απόφαση ότι η κοινωνία μπορεί και πρέπει ν’ αλλάξει. Με αγώνα και πάλη μας καλεί να γυρίσουμε στα παιδικά μας χρόνια και να ξαναπιάσουμε τη σφεντόνα για να πολεμήσουμε για τα οράματα και τα δίκια μας. Αλλά και μας θυμίζει να μην ξεχάσουμε να ερωτευτούμε. Κι όλα αυτά με μια ευαισθησία διάχυτη που χαρακτηρίζει όχι μόνο το συγγραφέα αλλά σίγουρα και τον άνθρωπο Χατζηκώστα. Τελειώνοντας το ταξίδι δεν μπορεί παρά να τον ευχαριστήσουμε για τις στιγμές που μας χάρισε, για τις αναμνήσεις που μας ξεσκέπασε, για τα συναισθήματα που άγγιξε και προκάλεσε, για τις ευαισθησίες που χωρίς φειδώ άπλωσε στις σελίδες. Πράγμα άλλωστε αναμενόμενο από έναν άνθρωπο που καταφέρνει σήμερα να συγκινείται από ένα κόκκινο λαστιχάκι στα μαλλιά μιας κοπέλας.

 

* Πρόκειται για την παρέμβαση της κατά τη διάρκεια της παρουσίασης του βιβλίου του Αλέκου Χατζηκώστα στη Νάουσα την Κυριακή 22/1/2023

 

Έχει διαβαστεί 1917 φορές

Σχόλια

  • Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.
 
Παρακαλώ περιμένετε...

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Βούρκος
Επόμενο άρθρο
Βούρκος

Αναζήτηση

advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement

Συνέντευξη τύπου της πρέσβειρας της Κούβας Zelmys María Domínguez Cortina

Το βιβλιοχαρτοπωλείο «EΠΙΚΑΙΡΟ» κοντά σας με υπηρεσία Delivery!

advertisement
advertisement
advertisement

Το βιβλιοχαρτοπωλείο «ΗΛΙΟΤΡΟΠΙΟ» κοντά σας με υπηρεσία Delivery!

advertisement

«Η Εθνική Αντίσταση στη Βέροια: Ένα οδοιπορικό στους δρόμους της πόλης μας και στη ιστορία της χώρας μας»

«Άτιμη Ασφαλιστική»

advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement
advertisement

Ο Καιρός στη Βέροια



Ο καιρός τώρα

Λιακάδα
Λιακάδα
Θερμοκρασία 10 °C
Άνεμος ΒΑ 3-5 μποφόρ

Τετάρτη, 01 Φεβρουαρίου

Κυρίως λιακάδα
Κυρίως λιακάδα
Θερμοκρασία 2 ως 12 °C
Άνεμος ΒΔ 2-5 μποφόρ

Πέμπτη, 02 Φεβρουαρίου

Περιοδικά σύννεφα
Περιοδικά σύννεφα
Θερμοκρασία 3 ως 13 °C
Άνεμος ΔΒΔ 1-3 μποφόρ

Ποιός είναι online

Έχουμε online 220 επισκέπτες και 1 μέλος.

Scrolltop (Κύλιση προς τα Πάνω)