Πραγματοποιήθηκε στη Βέροια η παρουσίαση του νέου βιβλίου του Αλέκου Χατζηκώστα «Οι επικηρυγμένοι αγωνιστές στην Ημαθία του Εμφυλίου»(εκδόσεις «Ατέχνως»).

Με μεγάλη συμμετοχή κόσμου στην «Ελια» της Βέροιας στις 12/12 πραγματοποιήθηκε η πρώτη παρουσίαση του νέου (12ου!) βιβλίου του Αλέκου Χατζηκώστα με τίτλο «Οι επικηρυγμένοι αγωνιστές στην Ημαθία του Εμφυλίου», εκδόσεις «Ατέχνως». Μεταξύ των παρευρισκόμενων ο Γιάννης Τσαναξίδης, περιφερειακός σύμβουλος με τη Λαϊκής Συσπείρωση, ο Θανάσης Δέλλας αντιδήμαρχος Βέροιας, η πρώην δήμαρχος Χαρούλα Ουσουλτζόγλου, εκπρόσωποι μαζικών φορέων κ.α

Για το βιβλίο μίλησαν ο Γιώργος Μαργαρίτης, Καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας του ΑΠΘ και ο συγγραφέας του και δημοσιογράφος Αλέκος Χατζηκώστας.

Ο Γιώργος Μαργαρίτης στάθηκε στο πολιτικό πλαίσιο της εποχής τονίζοντας:

Το μικρό αυτό βιβλίο που ασχολείται, όμως, με μια περίεργη εποχή και τη σφραγίζει έχει μεγάλη αξία, γιατί η γνώση τού τι μπορεί να μας συμβεί σε μια τόσο άγρια εποχή που ζούμε είναι απαραίτητη”…Οι επικηρυγμένοι στην Ημαθία θα πρέπει να πολλαπλασιαστούν επί 48, για να έχουμε το μέγεθος του τι συνέβη εκείνη την εποχή στην Ελλάδα.

Με τεράστια ποσά αμείβονταν οι καταδότες, οι οποίοι υποκαθιστούσαν την έλλειψη οργάνωσης του κράτους, το οποίο κατέφευγε στην επικήρυξη, πράγμα που βέβαια δεν χρειάζεται σήμερα, αφού το κράτος διαθέτει μηχανισμούς ελέγχοντας τους πάντες και τα πάντα. Αν και η επικήρυξη έχει αντικατασταθεί σήμερα από τον κοινωνικό αυτοματισμό.

Η εποχή των επικηρύξεων καλύπτει τα χρόνια από το 1945 μέχρι και το 1947, καθώς εκείνην τη χρονιά τελειώνουν και οι συμμορίες, γιατί με τη συγκρότηση του Δημοκρατικού Στρατού εξαφανίζονται οι συμμορίες, που κατέδιδαν τους αγωνιστές και πληρώνονταν.

Ενώ μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου στην υπόλοιπη Ευρώπη επικρατεί μια διάθεση κατευνασμού και οι δωσίλογοι πολλών ευρωπαϊκών χωρών τιμωρούνται, στην Ελλάδα δεν υπάρχει ηρεμία, αντίθετα τα πάθη εντείνονται. Οι λόγοι είναι:

α) Καθώς η Ελλάδα βρίσκεται γεωγραφικά σε σημείο που θίγονται τα συμφέροντα της Αυτοκρατορίας της Μεγάλης Βρετανίας, ο Τσώρτσιλ μη μπορώντας να διαθέσει τον απαιτούμενο στρατό τη δεδομένη στιγμή, ώστε να σταματήσει την έκρηξη του Εμφυλίου, αφήνει την αντιμετώπισή του στη συνέχεια στις ΗΠΑ, οι οποίες με το Δόγμα Μονρόε τρέχουν όπου απειλείται , όπως έλεγαν, χώρα από τον κομουνισμό.  Η Αγγλία έχει ήδη προβλήματα με τις αποικίες της, καθώς αρχίζει το ξήλωμα της Αυτοκρατορίας της.

Στο εσωτερικό της Ελλάδας μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή καταρρέει και ο ελληνικός καπιταλισμός. Το 1923 δεν υπάρχει ισχυρή αστική τάξη. Στην περίπτωση της Ελλάδας επεμβαίνει η Κοινωνία των Εθνών, για να μην πέσει η Ελλάδα στα χέρια της Σοβιετικής Ένωσης.

Η χώρα στηρίζεται μετά το ’41 με τρόφιμα από τις ΗΠΑ, που δίνονται στους χονδρέμπορους. Το μαύρο χρήμα που ρέει δικαιολογείται καθώς περνάει μέσα από χαρτοπαικτικές λέσχες ή αγορά ακινήτων σε εξευτελιστικές τιμές.

γ) Καθώς οι Βρετανοί  μεταφέρουν πολύτιμα μέταλλα στην Ελλάδα, λίρες, δημιουργείται δυνατή αστική τάξη  οικονομικά, που, όμως, πολιτικά είναι αδύναμη. Η αστική τάξη όχι απλά δε θέλει να μοιραστεί την εξουσία, αλλά είναι αμείλικτη. Έτσι ο Τσώρτσιλ στέλνει 80. 000 στρατό και φτάνουν τα γεγονότα στη Συμφωνία της Βάρκιζας.

Επόπτης των πολιτικών πραγμάτων είναι η Μεγάλη Βρετανία, που γνωρίζει ως Αυτοκρατορία να καταστέλλει επαναστάσεις. Δημιουργούνται τα Τάγματα Ασφαλείας που σε συνεργασία με την Χωροφυλακή της εποχής που φτιάχνουν την οργάνωση Χ, οι λεγόμενοι Χίτες, είναι οι ανήκοντες σ’ αυτήν.

Κι αρχίζει η τρομοκρατία με πρώτη την περίφημη “πτωματολογία”! Καταγράφουν χιλιάδες πτώματα όχι ως νεκρούς του πολέμου, αλλά ειδικά σφαγιασθέντες απο τους κομουνιστές! Μετά την πτωματολογία  ακολουθεί η ηθική αυτουργία. Οι φυλακές δεν χωρούσαν πια, όποτε περνούν στο 3ο στάδιο, την επικήρυξη. Στο ’46 με ’47 τα γεγονότα παίρνουν πια τη μορφή δράματος. Οι εκτελέσεις μετά τα στρατοδικεία αμέτρητες. Οι ταγματασφαλίτες είναι 20 – 25.000, ο Δημοκρατικός Στρατός δεν έχει όπλα, βρίσκει από τις συμμορίες, διαλύοντάς τες.

Το τραγικό είναι ότι, όταν υπάρχει επικήρυξη, ακολουθεί και η κακοποίηση του σώματος του επικηρυγμένου. Ο αποκεφαλισμός του ήταν το εισιτήριο για την αμοιβή του καταδότη.

Οι επικηρυγμένοι δεν ήταν άγνωστα πρόσωπα της Ημαθίας. Καθώς, όμως, δεν υπάρχει αρχείο επικηρύξεων χρειάζεται μεγάλη έρευνα στα Γενικά Αρχεία του Κράτους.

Ο Αλέκος Χατζηκώστας στην αρχή εξέφρασε την αλληλεγγύη στους αγωνιζόμενους αγρότες ενώ στη συνέχεια αναφέρθηκε στην προσωπικότητα του Γ. Μαργαρίτη  τονίζοντας από τη μια για την επιστημονική ακτινοβολία που έχει ο Γιώργος Μαργαρίτης ως ιστορικός  αλλά και για τον χαρακτήρα του, τον βαθύτατα λαϊκό. Η σχέση που έχει μαζί του εδώ και χρόνια (παρουσίασε το βιβλίο του για τον Εμφύλιο στην Ημαθία το 2005) αλλά και από το ότι δέχτηκε τη πρόσκληση ήρθε από την Αθήνα, για να παρουσιάσει το νέο βιβλίο του.

Χαρακτήρισε το βιβλίο του μικρό αφιέρωμα στους «ορθοστατούντες και ορθοβαδίζοντες», έναν φόρο τιμής για εκείνους που δεν τιμήθηκαν ποτέ και που έδωσαν τα πάντα "για τη χιλιάκριβη τη λευτεριά"…

Μιλώντας για το πόσο δύσκολο ήταν να βρει στοιχεία για το συγκεκριμένο θέμα (είναι η πρώτη στην Ελλάδα μονογραφία για το ζήτημα αυτό), παρέθεσε τις πληροφορίες πως από την Ημαθία επικηρύχτηκαν δεκάδες αγωνιστές της ΕΑΜικής Αντίστασης, που δεν γνωρίζουμε με ακρίβεια τι απέγιναν, αν και για τους συλληφθέντες που συνήθως η ποινή ήταν ο θάνατος. Αναφέρθηκε στην πολύμηνη έρευνα του στις εφημερίδες της εποχής στα ΦΕΚ αλλά και στα ΓΑΚ (παρούσα στη εκδήλωση και η υπεύθυνη των ΓΑΚ) και σημείωσε την ανάγκη η εργασία αυτή να βρει και συνεχιστές.

Σημείωσε χαρακτηριστικά ότι στην Καλαμάτα ξεκίνησαν οι πρώτες επικηρύξεις σε ΦΕΚ και δεύτερη στη σειρά χρονικά ήρθε η Ημαθία. Και οι επικηρύξεις δεν αφορούσαν μόνο στα βουνά. αλλά και στον κάμπο. Οι καταδότες κάλυπταν απόλυτα νομικά τα ίχνη τους και το φοβερό ήταν πως πλούτιζαν με τις καταδόσεις, με φοβερότερο να είναι συχνά συγχωριανοί των επικηρυγμένων και κάποιοι μάλιστα συγγενείς τους.

Χαρακτήρισε το βιβλίο του μία μικρή συμβολή στην τοπική ιστορία (γεγονός που έχει κάνει και με τα προηγούμενα 4 ιστορικά του βιβλία), έκανε αναφορά στην ανάγκη μνημείων για ζητήματα της τοπικής ιστορίας, στην ανάγκη στήριξης των τοπικών συγγραφέων, ενώ στάθηκε στη ανάγκη να διδάσκεται η αλήθεια για το παρελθόν στα σχολεία, Αναφέρθηκε μάλιστα και στη γνωστή υπόθεση της ΕΔΕ σε βάρος καθηγητών γιατί μίλησε σε ΓΕΛ της περιοχής για την απελευθέρωση της Βέροιας από τον ΕΛΑΣ, μετά από παρέμβαση της Ν.Δ και της Ελληνικής Λύσης.

Ακολούθησε πολύωρη συζήτηση με το κοινό.

(με στοιχεία από ρεπορτάζ faretrainfo)

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Προηγούμενο άρθρο

ΔΤ εκδηλώσεων Τετάρτης 17 και Πέμπτης 18 Δεκεμβρίου σε Στέγη και Χώρο Τεχνών

Επόμενο άρθρο

«Έφυγε» ο γνωστός ηθοποιός Αλμπέρτο Εσκενάζυ σε ηλικία 73 ετών