Εξελίξεις μετά το τουρκολιβυκό μνημόνιο: «Φόρτσα» στο ναρκοπέδιο των ανταγωνισμών για τα συμφέροντα του κεφαλαίου

Στην επόμενη «πίστα» περνούν τα επικίνδυνα παζάρια της ντόπιας αστικής τάξης, όπως και η εμπλοκή στα σχέδια του ευρωατλαντικού άξονα.

Καθόλου τυχαίο άλλωστε δεν ήταν το πολεμικό παραλήρημα όλης της εβδομάδας, με την κυβέρνηση και τις ντουντούκες της (με αφορμή την 28η Οκτώβρη, αλλά και την παραλαβή της δεύτερης φρεγάτας Belharra) να διαφημίζουν μέρα - νύχτα τους πανάκριβους εξοπλισμούς, τους οποίους πληρώνει με βαριές θυσίες ο λαός για να κάνει «προβολή ΝΑΤΟικής ισχύος» η αστική τάξη.

Αποκαλυπτικός για τους σκοπούς των εξοπλισμών αυτών και της «προετοιμασίας εδάφους» ήταν ο Μητσοτάκης στην παρέμβασή του στον ΟΗΕ την Πέμπτη, σε συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας στη Νέα Υόρκη για τη «θαλάσσια ασφάλεια». «Η Ευρώπη δεν μπορεί να φιλοδοξεί να γίνει παγκόσμια οικονομική δύναμη ενώ παραμένει θεατής όταν διακυβεύεται η ασφάλεια των εμπορικών της οδών. Πρέπει να είμαστε έτοιμοι ως Ευρωπαίοι να αναλάβουμε μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην ευρύτερη γειτονιά μας. Αυτό σημαίνει την ανάπτυξη ισχυρών μέσων, την ενίσχυση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων μας και την ετοιμότητα να αναλάβουμε δράση όταν απειλείται η ελευθερία της ναυσιπλοΐας», είπε, ενώ ζήτησε η ΕΕ «να είμαστε πιο φιλόδοξοι», βάζοντας ευθέως θέμα πολεμικής προπαρασκευής και δράσης.

Σε αυτό το μοτίβο έχουν τις φρεγάτες «Κουντουριώτης», «Ναβαρίνον» και «Αδρίας» σε ευρωατλαντικής κοπής αποστολές ελέγχου διαύλων στη Μεσόγειο, ενώ μια τέταρτη, η «Υδρα», επιχειρεί για τα ίδια συμφέροντα σε Ερυθρά Θάλασσα και Κόλπο του Αντεν, με τον Μητσοτάκη να λέει ότι η αποστολή «Aspides» της ΕΕ πρέπει να ενισχυθεί και με νέα μέσα. Στην ίδια ζώνη (Σαουδική Αραβία) παραμένει για 5ο χρόνο ελληνική πυροβολαρχία Patriot, μετά και την επίσκεψη του πρωθυπουργού την περασμένη Κυριακή, όπου μεταξύ άλλων συζητήθηκε η παραπέρα ενίσχυση των στρατιωτικών και άλλων σχέσεων.

Βορά στο ιμπεριαλιστικό παζάρι και στα σχέδια των ομίλων τα κυριαρχικά δικαιώματα

Η ομιλία Μητσοτάκη αποτύπωσε επίσης το πώς τα κυριαρχικά δικαιώματα μπαίνουν στο ιμπεριαλιστικό παζάρι, ακριβώς για να προχωρήσουν κολιγιές επιχειρηματικών ομίλων. Διόλου τυχαία, για να αντικρούσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο επικαλέστηκε το «Διεθνές Δίκαιο» και ταυτόχρονα παρουσίασε ως «πρότυπο» συμφωνίας το ελληνο-αιγυπτιακό, το οποίο προβλέπει μικρότερη επήρεια στα νοτιοανατολικά ακόμα και του μεγαλύτερου ελληνικού νησιού, της Κρήτης.

Βάζοντας δε τον λύκο να φυλάει τα πρόβατα, παρέπεμψε στην ΕΕ, ότι έχει αναγνωρίσει τον παράνομο χαρακτήρα του μνημονίου, όταν τόσο κεντρικά η Ευρωένωση όσο και τα ισχυρά κράτη - μέλη κατά μόνας (με πιο κραγμένο παράδειγμα τελευταία τη Γαλλία) αναπτύσσουν πολυεπίπεδα σχέσεις και «δουλειές» με την τουρκική αστική τάξη, ενώ και τις εν λόγω «ενστάσεις» τις εκφράζουν στο πλαίσιο παζαριών και ανταγωνισμών που και πάλι πληρώνουν οι λαοί.

Εξάλλου, νωπή είναι ακόμα η νεότερη ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για το τουρκολιβυκό, στην οποία κάλεσε όλες τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου να επιλύουν τις θαλάσσιες διαφορές μέσω «διαπραγματεύσεων», υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι Ελλάδα και Τουρκία είναι «αμφότερες σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ» και ενθαρρύνοντάς τες «να προχωρήσουν σε διμερή διάλογο για την αντιμετώπιση οποιωνδήποτε διαφωνιών», αφού «η ειρηνική επίλυση τέτοιων διαφορών ανοίγει τον δρόμο για εμπορικές επενδύσεις και έρευνες».

Σημειωτέον, όπως έγραψε την Παρασκευή η «Καθημερινή» το Στέιτ Ντιπάρτμεντ δεν επανέλαβε καν τη γενικόλογη θέση του, του Γενάρη 2020, ότι τα νησιά δικαιούνται κατά κανόνα ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα όπως κάθε άλλη χερσαία επικράτεια. «Τη στάση της Ουάσιγκτον εξηγούν τα συμφέροντά της στη Λιβύη, όπου προωθεί συμφωνία καταμερισμού της εξουσίας μεταξύ των οικογενειών Χαφτάρ και Ντμπεϊμπά, με στόχο το άνοιγμα του πετρελαϊκού τομέα σε αμερικανικές επενδύσεις. Η "Chevron", με δικαιώματα έρευνας στη Λιβύη, οικόπεδα νοτίως της Κρήτης και πλαίσιο συνεργασίας με την τουρκική κρατική TPAO, δραστηριοποιείται και στις τρεις εμπλεκόμενες χώρες», αναφέρει το δημοσίευμα, βάζοντας την πτυχή ότι το κεφάλαιο για τις μπίζνες του δεν αναγνωρίζει σύνορα.

Αυτό άλλωστε είδαμε να το βάζουν οι ίδιοι στο χαρτί τον περασμένο Φλεβάρη, με όσα φρόντισαν να προσθέσουν στη σύμβαση με την κοινοπραξία «Chevron» - «Helleniq Energy» για την παραχώρηση αποκλειστικών δικαιωμάτων έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης, αφήνοντας ορθάνοιχτο το ενδεχόμενο να παραχωρηθούν κομμάτια αυτών των περιοχών, ενώ προβλεπόταν και αναθεώρηση των προς παραχώρηση τμημάτων.

Πόσο πιο καθαρά να ειπωθεί ότι τα κυριαρχικά δικαιώματα, στη βάση των οποίων υποτίθεται ότι υπογράφονται οι συμφωνίες (και έτσι τάχα «κατοχυρώνονται», όπως λέει η κυβέρνηση), τίθενται υπό συζήτηση και γίνονται αντικείμενο διαπραγμάτευσης με άλλες χώρες της περιοχής, με καθοριστικό τον ρόλο των ενεργειακών μονοπωλίων...

Αλλωστε και την Παρασκευή, μιλώντας στο πρακτορείο «Reuters», στη Νέα Υόρκη, ο Μητσοτάκης «ενθάρρυνε» τους Λίβυους να παζαρέψουν θαλάσσιες ζώνες με την ελληνική αστική τάξη, ενώ διαβεβαίωσε τη «Chevron» ότι «όχι, δεν υπάρχει κίνδυνος» οι έρευνές της στην περιοχή «να αμφισβητηθούν με οποιονδήποτε τρόπο».

Αναφορικά με την αξία όλων αυτών των λυκοφιλιών, μια εικόνα δίνει και το άρθρο της εφημερίδας, στο σημείο όπου τονίζεται ότι για να αποτρέψει την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου και από την Ανατ. Λιβύη η κυβέρνηση «φέρεται να ζήτησε τη βοήθεια Ισραήλ, Αιγύπτου και Εμιράτων», αλλά «χωρίς αποτέλεσμα».

Στο ίδιο ακριβώς μοτίβο, και ενώ αναμένεται η έκδοση NAVTEX προκειμένου το γαλλικό πλοίο «Abeille Marengo» (έχει δέσει στο Ηράκλειο) να ξαναρχίσει εργασίες (διακόπηκαν το 2024, μετά τις αντιδράσεις της Τουρκίας και επί του πεδίου) για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου, φουντώνει η συζήτηση για το αν και με τι όρους θα υπάρξει κάποια «ενημέρωση» για το έργο προς την τουρκική κυβέρνηση, όπως ζητάει, απλώνοντας ξανά τις διεκδικήσεις της με αφορμή ένα ακόμα έργο για τα συμφέροντα του κεφαλαίου. Μέσα στη βδομάδα, εξάλλου, Ερντογάν και Μακρόν είχαν τηλεφωνική επικοινωνία όπου κατά πάσα πιθανότητα συζητήθηκε και αυτό το θέμα.

«Τριβή» σε όλα τα μήκη και πλάτη με τα σχέδια της τουρκικής αστικής τάξης

Την ίδια ώρα η Τουρκία αξιοποιεί και την κύρωση του τουρκολιβυκού συμφώνου από την Ανατ. Λιβύη για να προβάλει όλες τις πάγιες διεκδικήσεις της στην περιοχή της Ανατ. Μεσογείου, με φόντο τις μεγάλες ανακατατάξεις στην περιοχή, τους νέους συσχετισμούς που διαμορφώνονται και την επαναχάραξη των ενεργειακών και εμπορικών δρόμων μετά το χτύπημα των ΗΠΑ - Ισραήλ στο Ιράν.

Ενδεικτικά ήταν όσα είπε μετά την τοποθέτηση Μητσοτάκη στον ΟΗΕ ο Τούρκος μόνιμος αντιπρόσωπος, αναπτύσσοντας την πάγια επιχειρηματολογία της τουρκικής κυβέρνησης για το τουρκολιβυκό μνημόνιο: Υποστήριξε ότι το Συμβούλιο δεν είναι αρμόδιο να κρίνει νομικά ζητήματα θαλάσσιας οριοθέτησης, σημειώνοντας πως «ένας χάρτης μπορεί να απεικονίζει έναν ισχυρισμό, αλλά δεν μπορεί να τον κρίνει νομικά». Υπερασπίστηκε τη συμφωνία Τουρκίας - Λιβύης του 2019, λέγοντας ότι παραμένει σε ισχύ και ότι αφορά αποκλειστικά τις δύο χώρες, χωρίς να θίγει δικαιώματα τρίτων κρατών, ενώ ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην επήρεια των ελληνικών νησιών, ισχυριζόμενος ότι η Τουρκία δεν αμφισβητεί την κυριαρχία τους αλλά το κατά πόσο πρέπει να έχουν πλήρη επήρεια στην οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Παράλληλα επανέφερε την πρόταση Ερντογάν να γίνει Διάσκεψη για την Ανατολική Μεσόγειο, επικαλούμενος τον διάλογο και τις σχέσεις καλής γειτονίας. Στην ίδια παρέμβαση έθεσε και το ζήτημα των δικαιωμάτων των Τουρκοκυπρίων και του ψευδοκράτους.

Η τουρκική αστική τάξη παζαρεύει εξάλλου σε όλο το «εύρος» και σε όλη την περιοχή:

- Με την Αίγυπτο, όπου προτείνει οριοθέτηση «ανταγωνιστικά» προς την οριοθέτηση που προτείνει η ελληνική κυβέρνηση, ενώ πρότεινε και κοινή σύνοδο με Ιταλία και Λιβύη για τις «ενστάσεις» του Καΐρου σχετικά με το τουρκολιβυκό, και παράλληλα εντείνει και τη στρατιωτική συνεργασία, όπως δείχνει η κοινή ναυτική άσκηση που προγραμματίζεται για το διάστημα 4 έως 9 Νοέμβρη στα ανοιχτά της Αλεξάνδρειας.

- Στη Λιβύη, όπου πρωτοστατεί στα ενεργειακά και στρατιωτικά σχέδια, στις επαφές για τη «συμφιλίωση» δυτικού και ανατολικού «στρατοπέδου», με προοπτική και τη δημιουργία ενοποιημένων «θεσμών», όπως δείχνουν οι πρόσφατες επαφές των δύο πλευρών στην Κωνσταντινούπολη και η επερχόμενη (8 - 9 Δεκέμβρη) μετάβαση Ερντογάν στην Τρίπολη.

- Και, βέβαια, στη Μέση Ανατολή, όπως δείχνει η πρόσφατη συνάντηση στην Τουρκία της ομάδας Ε3 (Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία) με την νεοσύστατη ομάδα R4 (Τουρκία, Σαουδική Αραβία, Πακιστάν, Αίγυπτος) για να συζητήσουν το Παλαιστινιακό, τις εξελίξεις στην Υεμένη και την «ασφαλή χρήση των Στενών του Ορμούζ».

Βαθύτερα στο κουβάρι των ανταγωνισμών που τραβάνε τους λαούς στη δίνη τους μπαίνει και η Κύπρος, όπως δείχνει η συμφωνία που υπεγράφη μέσα στη βδομάδα για την ανάπτυξη του κοιτάσματος «Κρόνος» (στο «οικόπεδο 6» της κυπριακής ΑΟΖ) και τη μεταφορά φυσικού αερίου προς την Αίγυπτο. Η αξία της συμφωνίας εκτιμάται περίπου στα 1,8 δισ. ευρώ. Στο έργο εμπλέκονται κυρίως η «Eni» και η γαλλική «TotalEnergies», που με ποσοστά 50% η καθεμιά συνδιαχειρίζονται το «οικόπεδο 6», ενώ πολλές ακόμα εταιρείες εμπλέκονται στα υποθαλάσσια συστήματα παραγωγής, στους αγωγούς εξαγωγής φυσικού αερίου, στα ομφάλια καλώδια κ.ο.κ.

• Αναδημοσίευση από τον «Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου»

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Επόμενο άρθρο

Ένα εμβληματικό στιγμιότυπο των δύο «πατρίδων» σε σύγκρουση