του Αλέκου Χατζηκώστα

Οι «Γαλλία φλέγεται» κυριολεκτικά από τις μεγάλες λαϊκές κινητοποιήσεις για μέρες τώρα. Αιτία (ή καλύτερα αφορμή) η προσπάθεια της κυβέρνησης (του φίλου Ολάντ της Ελληνικής κυβέρνησης ) να περάσει «δια πυρός και σιδήρου» νομοσχέδιο που χειροτερεύει ακόμη πιο πολύ τις εργασιακές σχέσεις.

Μετά το «νόμο Μακρόν» του προηγούμενου καλοκαιριού, η γαλλική κυβέρνηση προσπαθεί τώρα με το νομοσχέδιο για τα Εργασιακά, της υπουργού Μυριάμ Ελ Κομρί , να ενισχύσει ακόμα περισσότερο το γαλλικό κεφάλαιο στην προσπάθειά του να επανακάμψει και να μειώσει την απόσταση που το χωρίζει από τους βασικούς του ανταγωνιστές, κυρίως το γερμανικό και βρετανικό κεφάλαιο. Το μέσο για να γίνει η γαλλική καπιταλιστική οικονομία πιο «ανταγωνιστική» είναι η μείωση του κόστους εργασίας, με διάφορα μέτρα που χτυπούν τους μισθούς, τις ώρες εργασίας και τις συλλογικές συμβάσεις.

Τι προβλέπει το νομοσχέδιο

Η βασική καινοτομία που διέπει το νομοσχέδιο και είναι πρωτοφανής για τα γαλλικά δεδομένα, είναι ότι οι επιχειρησιακές συμβάσεις θα θεωρούνται πλέον ανώτερες των κλαδικών. Ετσι, η εργοδοσία θα μπορεί ευκολότερα να εκβιάζει τους εργαζόμενους στο επίπεδο της επιχείρησης, ενώ παράλληλα εξασθενεί η διαπραγματευτική δύναμη της εργατικής τάξης, αφού χάνεται η συλλογική διαπραγμάτευση στον κλάδο και αποδυναμώνονται τα σωματεία που στη Γαλλία είναι κλαδικά.

Τα μέτρα που φιλοδοξεί να περάσει το νέο νομοσχέδιο, μπορούν να ταξινομηθούν σε πέντε βασικούς άξονες:

1. Ωρες εργασίας. Στα λόγια, ο εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας παραμένει το 35ωρο, που ήταν το σύμβολο της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης Ζοσπέν από τη μια και το «κόκκινο πανί» για την εργοδοσία από την άλλη. Ομως, αυτές οι 35 ώρες εργασίας μπορεί να γίνουν και 48 όταν το επιβάλλουν οι ανάγκες της παραγωγής σε κάθε επιχείρηση, μέχρι και 60, αν το συμφωνήσει η επιχειρησιακή σύμβαση. Το ίδιο και για το μέγιστο αριθμό ωρών εργασίας ανά ημέρα, που μπορεί να περάσει από 10 σε 12 με επιχειρησιακή σύμβαση. Ο υπολογισμός, όμως, σύμφωνα με το νέο νόμο, θα γίνεται σε ετήσια βάση, με τρόπο τέτοιο ώστε ο εβδομαδιαίος μέσος όρος να βγαίνει γύρω στις 35 ώρες. Οπότε, με αυτόν τον υπολογισμό, υπερωρίες θα πληρώνονται σπάνια. Πρόκειται για κλασική διευθέτηση του χρόνου εργασίας, η οποία προβλέπεται από οδηγίες της ΕΕ και ουσιαστικά οδηγεί σε ένταση της εργασιακής εκμετάλλευσης, καθώς καταργείται ο σταθερός ημερήσιος χρόνος, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη δυνατότητα αναπαραγωγής της εργατικής δύναμης, για τη φθορά της υγείας του εργαζόμενου και την ασφάλεια στην εργασία, όπως και για την απορρύθμιση της οικογενειακής και κοινωνικής ζωής των εργαζομένων.

2. Μισθοί. Οι μισθοί θα ακολουθούν πλέον την τύχη της επιχειρησιακής διαπραγμάτευσης, στο βαθμό που αποσυνδέονται από τις κλαδικές συμβάσεις και ο εκβιασμός είναι μεγαλύτερος όταν γίνεται στο επίπεδο της κάθε επιχείρησης χωριστά.

3. Ανήλικοι μαθητευόμενοι. Ενώ μέχρι τώρα οι μαθητευόμενοι είχαν προστασία στα ωράρια και στη νυχτερινή εργασία, τώρα ο εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας μπορεί να φτάσει έως και τις 40 ώρες.

4. Αποζημιώσεις σε περίπτωση απόλυσης. Οποιος κι αν είναι ο λόγος της απόλυσης (έστω κι αν είναι καταχρηστικές ή σε εργαζόμενους με αρκετά χρόνια προϋπηρεσίας), οι αποζημιώσεις δεν θα ξεπερνούν τους μισθούς 15 μηνών. Μέχρι σήμερα η μακρά προϋπηρεσία προστάτευε τους εργαζόμενους, γιατί τυχόν απόλυσή τους θα επέβαλλε πληρωμή αποζημίωσης που θα αντιστοιχούσε σε μισθούς αρκετών ετών (24-36 μήνες ή και παραπάνω). Οι καταχρηστικές απολύσεις, πάλι, τιμωρούνταν από τα εργατοδικεία με υψηλές αποζημιώσεις. Αυτό το μέτρο θα λύσει τα χέρια στους εργοδότες, που θα απολύουν ευκολότερα κυρίως παλιούς εργαζόμενους με καλούς μισθούς, για να προσλαμβάνουν νεότερους, φθηνότερους και χωρίς δικαιώματα.

5. Διαπραγμάτευση για σύμβαση έργου. Αυτό που ίσχυε μέχρι στιγμής για κάποια στελέχη, που δεν πληρώνονταν βάσει των ωρών εργασίας, αλλά ανάλογα με το έργο που προσφέρουν, θα μπορεί να ισχύει και για τα μη στελέχη των επιχειρήσεων. Αυτό το μέτρο συχνά οδηγεί σε ωράρια - λάστιχο, όπου για να βγει ο όγκος του έργου, ο εργαζόμενος δουλεύει και στο σπίτι, νύχτες και σαββατοκύριακα, με ό,τι κινδύνους συνεπάγεται.

Είναι φανερό από τα παραπάνω ότι η κυβέρνηση στη Γαλλία προωθεί μέτρα ανάλογα με αυτά που πήραν οι κυβερνήσεις στην Ελλάδα με τα δυο προηγούμενα μνημόνια, τα οποία διατηρούνται και εμπλουτίζονται από τη σημερινή κυβέρνηση. Για παράδειγμα, η επί της ουσίας κατάργηση των κλαδικών συμβάσεων με την υπερίσχυση των επιχειρησιακών, αλλά και ο υπολογισμός της αποζημίωσης με τρόπο που να γίνονται οι απολύσεις φτηνότερες για τον εργοδότη, είναι μέτρα που ήδη εφαρμόζονται στην Ελλάδα. Οπως βέβαια και η διευθέτηση του χρόνου εργασίας.

Δηλαδή, οι «βέλτιστες πρακτικές» για τη μεταρρύθμιση του Εργασιακού στη Γαλλία, είναι τα αντιλαϊκά - αντεργατικά μέτρα που εφαρμόζονται τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα. Αντίστροφα, η αντεργατική νομοθεσία στη Γαλλία και σε άλλες χώρες - μέλη της ΕΕ θα αποτελέσουν τον οδηγό για τα μέτρα που σχεδιάζει η κυβέρνηση αμέσως μετά το τέλος της πρώτης «αξιολόγησης», ρίχνοντας από τώρα τροχιοδεικτικές βολές.

Ωστόσο, η ελληνική και η γαλλική κυβέρνηση δεν ταυτίζονται μόνο στο περιεχόμενο των μέτρων που προωθούν σε βάρος της εργατικής τάξης και του λαού, αλλά και στις μεθόδους. Έτσι, ο πρωθυπουργός Βαλς, για να διασφαλίσει την αναγκαία πλειοψηφία για την ψήφιση του νομοσχεδίου, θα χρησιμοποιήσει κατά πάσα πιθανότητα το άρθρο 49-3 του γαλλικού Συντάγματος, που ορίζει ότι καταψήφιση του νομοσχεδίου σημαίνει αυτόματα ψήφο μομφής στην κυβέρνηση.

Αυτό που μέχρι τώρα διαφέρει είναι ο βαθμός αντίδρασης σε Ελλάδα και Γαλλία. Στην Ελλάδα οι κινητοποιήσεις π.χ ενάντια στα τελευταία δύο πολυνομοσχέδια δεν ήταν μαζικές στο βαθμό που θα έπρεπε, σε αντίθεση με τον όγκο, ένταση και διάρκεια αυτών που συμβαίνουν στην Γαλλία. Ταυτόχρονα θα πρέπει να τονίσουμε ότι στη Γαλλία λείπει εκείνος ο πολιτικός φορέας που θα οδηγήσει τον αγώνα όχι απλά στην άρνηση του συγκεκριμένου νόμου, αλλά συνολικά στην άρνηση του πολιτικού –οικονομικού συστήματος, θα δώσει δηλαδή την προοπτική. Και εδώ ακριβώς είναι το σημείο γενικότερου προβληματισμού για τη σύνδεση γενικότερα των συνδικαλιστικών αγώνων με την πολιτική προοπτική.

Εμείς οι Έλληνες εργαζόμενοι ας πάρουμε θάρρος από τον αγώνα τους, ας κατανοήσουμε ότι τα όσα εκεί προωθούνται αφορούν και το δικό μας μέλλον (όσα από αυτά δεν έχουν ισχύσει ακόμη στη χώρα μας…), ας εκφράσουμε την πολύπλευρη αλληλεγγύη μας και κυρίως ας βγάλουμε επιτέλους πολιτικά συμπεράσματα για την Ε.Ε, τους πολιτικούς εκπροσώπους του κεφαλαίου σε κάθε χώρα και ας χαράξουμε το δικό μας δρόμο, ριζικής αλλαγής με το λαό στο οικονομικό και πολιτικό τιμόνι της χώρας μας!

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.