Η μικροαστική τάξη σήμερα

Γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης υποψήφιος διδάκτορας ΑΠΘ

  Στη σημερινή εποχή της βαθιάς οικονομικής-καπιταλιστικής κρίσης, έχει αλλάξει ριζικά και «δομικά» ο ρόλος της παραδοσιακής μικροαστικής τάξης. Η πρότερη και «ύστερη» Μνημονιακή διαχείριση της οικονομικής κρίσης προς όφελος του άρχοντος συνασπισμού εξουσίας έχει συμβάλλει στο μετασχηματισμό της ταξικής διάρθρωσης της ελληνικής κοινωνίας. Και κύρια παρατηρείται μία πολύ σημαντική μετατόπιση πλούτου, ισχύος και δύναμης προς την πλευρά του άρχοντος συνασπισμού εξουσίας.

  «Η κρίση μετατρέπεται λοιπόν σε «ευκαιρία», καθώς επιταχύνει και ενισχύει τον βασικό στόχο των πολιτικών και οικονομικών ελίτ, δηλαδή την απαξίωση της εργασίας, την περιστολή του κοινωνικού κράτους, την κατάργηση των εργασιακών δικαιωμάτων και την αντιδραστική αναδιάρθρωση της οικονομίας και της κοινωνίας προς όφελος του κεφαλαίου και του αστικού μπλοκ εξουσίας».[1] Και η συγκεκριμένη διαδικασία λειτουργεί αντίστροφα. Όσο ενισχύεται η θέση της κυρίαρχης αστικής τάξης τόσο περισσότερο αποδυναμώνεται η θέση του κόσμου της μισθωτής εργασίας.

 Η αποκρυστάλλωση αυτού του «νέου» συσχετισμού δύναμης φάνηκε και στις πρόσφατες δημοτικές και περιφερειακές εκλογές. (Μάιος 2014) με την υπερίσχυση υποψηφιότητων όπως το δίδυμο Μώραλη-Μαρινάκη στον Πειραιά και Αχιλλέα Μπέου στον Βόλο. Η άμεση εμπλοκή επιχειρηματιών στο κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι (με κοινωνικούς όρους θα μιλήσουμε για την άμεση και ευθεία εμπλοκή μερίδων του κεφαλαίου στο πολιτικό παίγνιο) διαμορφώνει και αποκρυσταλλώνει ταυτόχρονα τους όρους για αυτή την δομική μετατόπιση ισχύος και δύναμης η οποία και αποτυπώνεται στην εκλογική νίκη των συγκεκριμένων υποψηφίων.

 Πέρα από την αμιγώς «αριθμητική» διάσταση ενυπάρχει και η «ποιοτική» διάσταση του «κρισιακού» ρόλου που διαδραματίζουν μερίδες του κεφαλαίου στο πολιτικό παίγνιο που έγκειται στην αδιαμεσολάβητη και «ευθεία» πολιτική εμπλοκή τους, εκεί όπου «απουσιάζουν» οι μορφές της κλασικής πολιτικής αντιπροσώπευσης.

 Αυτή η δομική μετατόπιση ισχύος έχει επηρεάσει και την κλασική και παραδοσιακή συνάμα μικροαστική τάξη. (αυτοαπασχολούμενοι, μικροί επαγγελματίες), η οποία υποβιβάζεται πλέον στο ρόλο της πληττόμενης κοινωνικής τάξης. Το κράτος διακρίνεται, «απ’ τον ιδιαίτερο ρόλο του, και συχνά αποφασιστικής σημασίας, απέναντι σε ορισμένες τάξεις μη κυρίαρχων τρόπων παραγωγής μέσα στον κεφαλαιοκρατικό σχηματισμό, που δρουν απ’ την υπερπροσδιορισμένη απομόνωση του κυρίαρχου Κ.Τ.Π., (Κεφαλαιοκρατικός Τρόπος Παραγωγής), είναι η περίπτωση της αγροτιάς, ιδιαίτερα της μικρής ιδιοκτησίας, και της μικροαστικής τάξης, με δυό λόγια, κατά την έκφραση του Λένιν, για τον ωκεανό της μικρής παραγωγής. Ριγμένες πάνω στην πολιτική σκηνή απ’ τους θεσμούς του καπιταλιστικού Κράτους, αυτές οι τάξεις αποτελούν συχνά τάξεις-στηρίγματα».[2]

 «Η μικρή παραγωγή» η οποία και συμφύεται οργανικά με το αστικό κράτος βλέπει να χάνει σημαντικό μέρος του κοινωνικού της status. Η εφαρμογή συγκεκριμένων οικονομικών μέτρων, (υπερφορολόγηση) έχουν μεταβάλλει επί τα χείρω την «υλικότητα» της μικροαστικής τάξης. Και εδώ απαντάται η εξής περίπτωση: η μείωση των μισθών και των συντάξεων των εργαζομένων έχει συμβάλλει στην μείωση της αγοραστικής τους δύναμης.

 Η συνακόλουθη μείωση της αγοραστικής και καταναλωτικής «ικανότητας» της εργατικής τάξης επηρεάζει  άμεσα την «υλικότητα» της μικροαστικής τάξης στο βαθμό που αυτή εξαρτάται άμεσα από την «ικανότητα» κατανάλωσης των εργαζομένων. Έτσι η μικροαστική τάξη από τάξη-στήριγμα του κράτους και του άρχοντος συγκροτήματος εξουσίας μπορεί να «μετασχηματιστεί» σε τάξη-στήριγμα της εργατικής τάξης. Η θέση εντός του πλαισίου της παραγωγικής διαδικασίας τείνει να την μετατρέψει σε τάξη-εργαλείο για την συγκρότηση κοινωνικών και πολιτικών συμμαχιών που έχουν ως επίδικο την οικοδόμηση συνασπισμών εξουσίας.

 Βέβαια, το κράτος, μέσω των ιδεολογικών μηχανισμών του, (ΜΜΕ) προσπαθεί να προσεταιριστεί την τάξη της «μικρής παραγωγής», χρησιμοποιώντας όχι τόσο το «καρότο» της «υλικότητας» των παροχών, όσο το «μαστίγιο» της ιδεολογικής χρήσης και συγκρότησης της έννοιας και της δομής μικροαστική τάξη, εκεί όπου η επίκληση του επερχόμενο κινδύνου και του οικονομικού και του πολιτικού «χάους» τείνει να συγκροτήσει και να ανασυγκροτήσει ιδεολογικά την μικροαστική τάξη, η οποία έτσι ορίζεται ως σύμμαχος τάξη του κυρίαρχου συνασπισμού εξουσίας. Η προσίδια ριζοσπαστικοποίηση της μικροαστικής τάξης, σχετίζεται με την εγκατάλειψη των δύο παραδοσιακών κομμάτων εξουσίας (Ν.Δ-ΠΑΣΟΚ).

 Στο άμεσο μέλλον θα αποτελέσει κρίσιμο κοινωνικό επίδικο μεταξύ Ν.Δ και ΣΥΡΙΖΑ στο βαθμό που τείνει να λειτουργήσει ως οργανικό κομμάτι ευρύτερων κοινωνικών και πολιτικών συμμαχιών που θα συγκροτηθούν αφενός μεν στη βάση της «εξόδου» της χώρας από την κρίσης και του ιδεολογήματος περί του «τέλους» των Μνημονίων, (Ν.Δ) αφετέρου δε στη βάση της οικονομικής και παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας με άξονα την κατάργηση των Μνημονίων και των πολιτικών λιτότητας, (ΣΥΡΙΖΑ).

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Προηγούμενο άρθρο

"Βγάζουν λάδι" και πάλι την Ε.Ε....

Επόμενο άρθρο

ΚΑΛΕΣΜΑ ΓΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ - ΑΓΩΝΑ