ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΑ: Επικίνδυνες εξελίξεις για τη διασφάλιση της «διατλαντικής ενότητας»

Σειρά επαφών σε ΝΑΤΟ και ΕΕ στις Βρυξέλλες είχε, χτες, ο υπουργός Εξωτερικών, Γ. Γεραπετρίτης, επιβεβαιώνοντας ότι δρομολογούνται επικίνδυνες διευθετήσεις σε ευρωατλαντικό πλαίσιο.

Χαρακτηριστικά, ο Γεραπετρίτης συναντήθηκε αρχικά με τον γγ του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ, σε «μια πρώτη συνάντηση εργασίας», όπως είπε κατόπιν ο υπουργός, «η οποία διεξήχθη σε εποικοδομητικό κλίμα». Γνωστοποίησε ότι αντάλλαξαν «απόψεις» για την κατάσταση στα Δυτικά Βαλκάνια «και τις ανησυχητικές εξελίξεις στο πεδίο και υπογραμμίσαμε την ανάγκη ταχείας αποκλιμάκωσης της τεταμένης κατάστασης στο Κόσοβο και ενίσχυσης του ρόλου της EULEX» (η αποστολή της ΕΕ στο προτεκτοράτο).

Συζήτησαν επίσης για όσα αποφασίστηκαν την προηγούμενη βδομάδα στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Βίλνιους, όπου επισημοποιήθηκε η απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να πουλήσει F-16 στην Τουρκία. Με νωπές τις μνήμες από τις απροσμέτρητες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου στο Αιγαίο και τις υπερπτήσεις τουρκικών - «συμμαχικών» μαχητικών πάνω ακόμα και από ελληνικό έδαφος, ο Γεραπετρίτης είπε χτες σχετικά πως «είναι εξόχως σημαντικό, κατά τη λήψη αποφάσεων για την προμήθεια αμυντικού εξοπλισμού προς κράτη - μέλη του ΝΑΤΟ, να εξασφαλίζεται ότι ΝΑΤΟικοί εξοπλισμοί δεν χρησιμοποιούνται κατά ΝΑΤΟικών συμμάχων». «Επεσήμανα, ιδιαίτερα, την ανάγκη τήρησης, κατά τη λήψη των αποφάσεων στο ΝΑΤΟ, μιας ισορροπημένης προσέγγισης που να λαμβάνει υπόψη τις ευαισθησίες όλων των συμμάχων», πρόσθεσε, σε μια τοποθέτηση που επιβεβαιώνει ότι τα Ελληνοτουρκικά είναι μπλεγμένα στα γρανάζια ευρύτερων αμερικανοΝΑΤΟικών σχεδίων, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Συζήτησαν και για το Ουκρανικό, με τον υπουργό Εξωτερικών να υπογραμμίζει τη «σημαντική και πολυδιάστατη ελληνική αρωγή» στο Κίεβο. Αλλωστε, η ελληνική κυβέρνηση φιγουράρει ανάμεσα στις πρώτες που έσπευσαν να παράσχουν στρατιωτική βοήθεια στην κυβέρνηση Ζελένσκι. Λιμάνια της χώρας, κύρια η Αλεξανδρούπολη, παραδόθηκαν στους ΑμερικανοΝΑΤΟικούς για προώθηση πολεμοφοδίων, όπλων, μέσων και προσωπικού τους στη συνοριογραμμή με τη Ρωσία, ενώ ταυτόχρονα της έχουν υποβληθεί μια σειρά από «αιτήματα» και έχει κάνει ήδη σχετικές συζητήσεις, για παραχώρηση κι άλλων εξοπλισμών, σοβιετικού - ρωσικού σχεδιασμού αρμάτων (BMP1), αντιαεροπορικών συστημάτων (π.χ. TORM1) αλλά και γερμανικών αρμάτων τύπου «Leopard».

«Ανταλλαγή απόψεων» έγινε και για τις «εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο», με τον Γεραπετρίτη να επιμένει - βάζοντας, εκ μέρους της κυβέρνησης, τους Ευρωατλαντικούς σε ρόλο επιδιαιτητή στην περιοχή - ότι «το ΝΑΤΟ θα πρέπει να εστιάζει περισσότερο την προσοχή του και στις εξελίξεις στην περιοχή της Νότιας Γειτονίας, της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου». Στο πλαίσιο αυτό, μάλιστα, αναφέρθηκε στην «εμβάθυνση των σχέσεων ΕΕ - ΝΑΤΟ», τονίζοντας ότι «απαρέγκλιτος όρος είναι η πλήρης συμμετοχή της Κύπρου στη συνεργασία αυτή», μπλέκοντας και την Κυπριακή Δημοκρατία σε αυτά τα σχέδια. Δεν περνά απαρατήρητο ότι οι δηλώσεις αυτές έγιναν χτες, ακριβώς στη μαύρη επέτειο της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο, με γνωστό τον ρόλο του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ στην κυπριακή τραγωδία, δείχνοντας πόση αξία έχουν τα φληναφήματα περί «ασφάλειας» και «εγγύησης» των κυριαρχικών δικαιωμάτων που δήθεν παρέχουν σε οποιονδήποτε λαό αυτές οι λυκοσυμμαχίες.

Διαβεβαιώσεις σε Μπλίνκεν

Αργότερα, ο Γεραπετρίτης μετέσχε στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων (ΣΕΥ) της ΕΕ, όπου εστίασαν στο Ουκρανικό (βλ. αναλυτικό ρεπορτάζ σε άλλη στήλη), ενώ επίσης οι υπουργοί «αντάλλαξαν απόψεις» για «θέματα ασφαλείας» με τον Αμερικανό ομόλογό τους, Αντ. Μπλίνκεν.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ο Γεραπετρίτης τόνισε ότι για την ελληνική κυβέρνηση «η διατλαντική ενότητα αποτελεί αναγκαιότητα, ειδικά αυτή την περίοδο και η υπεράσπιση της Ουκρανίας είναι θέμα αρχής». Πρόσθεσε ότι «η Ελλάδα συμβάλλει στην προσπάθεια, παρέχοντας στην Ουκρανία σημαντική αρωγή», παραπέμποντας στις σχετικές ανακοινώσεις Μητσοτάκη την περασμένη βδομάδα ότι η κυβέρνηση θα συνεισφέρει 2,5 εκατομμύρια ευρώ στο Συνολικό Πακέτο Βοήθειας για την Ουκρανία, ενώ επισήμανε παράλληλα ότι «κυρίως μέσω του λιμανιού της Αλεξανδρούπολης, η Ελλάδα διασφαλίζει την ταχεία ανάπτυξη των δυνάμεων των Συμμάχων στην ανατολική πλευρά του ΝΑΤΟ, καθώς και τη διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού, όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για τις χώρες της άμεσης γειτονιάς, ιδιαίτερα μέσω της κατασκευής τερματικών σταθμών LNG, καθώς και ηλεκτρικών διασυνδέσεων».

Διαβεβαίωσε, εξάλλου, τον Αμερικανό ότι την επαύριο της Συνόδου Κορυφής του Βίλνιους, Ελλάδα και Τουρκία «θα προετοιμάσουν τα επόμενα βήματα συνεργασίας» καθώς η Αθήνα «είναι διατεθειμένη να οικοδομήσει πάνω στο θετικό κλίμα, αρκεί να υπάρχει και ανάλογη ανταπόκριση».

Διαβεβαίωσε επίσης ότι η κυβέρνηση υποστηρίζει την «ευρωατλαντική πορεία» των Δυτικών Βαλκανίων και ότι «προσφέρει απτή υποστήριξη, όπως αεροπορική αστυνόμευση, καθώς και τεχνική βοήθεια».

Διαβεβαιώσεις έδωσε και για τη συμμετοχή της χώρας σε όλα τα αμερικανοΝΑΤΟικής κοπής σχήματα που στήνονται στην περιοχή. «Για παράδειγμα», είπε, «οι σχέσεις μας με το Ισραήλ έχουν φτάσει σε εξαιρετικό επίπεδο, ενώ έχουμε αναπτύξει στενούς δεσμούς και συνεργασία με την Αίγυπτο, την Ιορδανία, τη Σαουδική Αραβία και τόσες άλλες».

Ο «οδικός χάρτης» στο ΣΕΥ

Εξάλλου, στο ΣΕΥ ο Γεραπετρίτης ενημέρωσε τους Ευρωπαίους ομολόγους του για τις «εξελίξεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις», μετά και τη συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν στο Βίλνιους, επισημαίνοντας τις «προοπτικές που ανοίγονται μετά τη συνάντηση αυτή». Προοπτικές διόλου ευοίωνες, βέβαια, καθώς τη συνάντηση ακολούθησαν δηλώσεις Μητσοτάκη ότι μια ενδεχόμενη «απομείωση κυριαρχίας» «είναι μία σχετική έννοια» καθώς «οποιαδήποτε συμφωνία αυτού του τύπου μπορεί ενδεχομένως, ναι, να συνεπάγεται και κάποιες υποχωρήσεις από κάποιες θέσεις, οι οποίες μπορούν να αποτελούν την αφετηρία μιας διαπραγμάτευσης».

Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ο Γεραπετρίτης ανέφερε στους ομολόγους του ότι η συνάντηση Μητσοτάκη - Ερντογάν «διεξήχθη σε θετικό κλίμα» και ότι οι δύο ηγέτες συμφώνησαν πως οι δύο πλευρές θα συνεχίσουν τον διάλογο σε τρεις πυλώνες: α) Πολιτικό Διάλογο, β) Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης και γ) Θετική Ατζέντα. Πρόσθεσε ότι «κοινός στόχος είναι να διεξαχθεί το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας στη Θεσσαλονίκη, πριν από το τέλος του έτους. Ως προς αυτό, έχω ήδη εκφράσει την ετοιμότητά μου να συναντήσω ξανά τον Τούρκο ομόλογό μου Χακάν Φιντάν, στο εγγύς μέλλον, προκειμένου να προετοιμάσω τα επόμενα βήματα», διαβεβαίωσε.

«Κοινά συμφέροντα» με Τουρκία βλέπει η ΕΕ

Συζήτηση έγινε και για τις ευρωτουρκικές σχέσεις, με την ελληνική πλευρά από τη μια να κλείνει το μάτι στην Αγκυρα λέγοντας στο ΣΕΥ ότι «έχει διαχρονικά υποστηρίξει τη διαδικασία ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ», ωστόσο «θεμελιώδης προϋπόθεση για οποιαδήποτε ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ της ΕΕ και της Τουρκίας είναι η ειρήνη και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν μπορούμε να μιλάμε για ενίσχυση των σχέσεων υπό καθεστώς απειλών, παραβιάσεων της κυριαρχίας, της εδαφικής ακεραιότητας και των θεμελιωδών αρχών του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και του Διεθνούς Δικαίου ευρύτερα», φέρεται να επέμεινε ο Γεραπετρίτης. Δίκαιο το οποίο γίνεται, βέβαια, κουρελόχαρτο στα χέρια τους όποτε είναι να εξυπηρετηθούν ιμπεριαλιστικά συμφέροντα, ειδικά τώρα που θέλουν να κρατήσουν την Τουρκία αγκιστρωμένη στο δυτικό στρατόπεδο με ό,τι ανταλλάγματα αυτό συνεπάγεται.

Αλλωστε, ο ίδιος ο ύπατος εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική, Ζ. Μπορέλ, δήλωσε με το πέρας του ΣΕΥ ότι «υπάρχει αμοιβαίο συμφέρον να αναπτύξουμε μια πιο ισχυρή σχέση ΕΕ - Τουρκίας», «να χτίσουμε πάνω σε κοινά συμφέροντα προσπαθώντας να γεφυρώσουμε τις υπάρχουσες διαφορές». Ενδεικτική και η απάντηση σε ερώτημα που δέχτηκε σχετικά με το τι βήματα περιμένουν οι Βρυξέλλες να κάνει η Τουρκία: «Δεν είναι μόνο τι περιμένει η ΕΕ από την Τουρκία, αλλά και τι περιμένει η Τουρκία από την ΕΕ», είπε, υπογραμμίζοντας ότι είναι μια «αμφίδρομη» διαδικασία, ουσιαστικά δίνοντας στην Αγκυρα τον πρώτο λόγο στο παζάρι, ενώ εξέφρασε παράλληλα το γνωστό ευρωενωσιακό ευχολόγιο για «αποκλιμάκωση» στην Ανατ. Μεσόγειο, η οποία «θα βοηθήσει στην σταθερότητα και την ειρήνη στην περιοχή».

«Γόνιμη συζήτηση» με την Γερμανίδα ΥΠΕΞ