Το σχέδιο «φιλελευθεροποίησης» ήταν μια πρωτοβουλία του δικτάτορα της Ελλάδας Γεωργίου Παπαδόπουλου από το 1970 έως το 1973 σύμφωνα με το οποίο θα διεξάγονταν εκλογές με την συμμετοχή των προδικτατορικών κομμάτων αλλά και νέων, ώστε ο ίδιος να παραδώσει την εξουσία εξασφαλίζοντας το πολιτικό του μέλλον ως πρόεδρος της «Δημοκρατίας». Το σχέδιο ανέλαβε να υλοποιήσει η κυβέρνηση Μαρκεζίνη.Τα πρώτα σημάδια εμφανίστηκαν το 1970 με την συγκρότηση της Συμβουλευτικής Επιτροπής, ενός μικτού νομοθετικού οργάνου που είχε προκύψει αφενός από μέλη διορισμένα κατευθείαν από τον Παπαδόπουλο, αφετέρου από «εκλεγμένους» αντιπροσώπους επαγγελματικών οργανώσεων (ελεγχόμενων από την κυβέρνηση), μετά από επιλογή της κυβέρνησης.Μετά το κίνημα του Ναυτικού το καθεστώς των Συνταγματαρχών θεώρησε εμπλεκόμενο στο κίνημα τον Βασιλιά Κωνσταντίνο, και αμέσως μετά, την 1 Ιουνίου 1973 κατάργησε την Βασιλεία και ανακήρυξε Προεδρική Κοινοβουλευτική Δημοκρατία. Στις 29 Ιουλίου 1973 προχώρησε σε νομιμοποίηση των πράξεών του με το νόθο δημοψήφισμα για την μορφή του πολιτεύματος: 78,4% ΝΑΙ στην Προεδρική Δημοκρατία, έναντι 21,5% ΟΧΙ (για τη διατήρηση δηλαδή της Βασιλείας). Επίσης αναθεώρησε το Σύνταγμα του 1968 με το Σύνταγμα του 1973. Αυτό προέβλεπε την αβασίλευτη μορφή του πολιτεύματος, υπερεξουσίες στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, την εκλογή του από τον λαό, την ύπαρξη διά ανάπτυξιν κομματικής ζωής Συνταγματικού δικαστηρίου και 200 βουλευτές. Στις 19 Αυγούστου 1973 ο Παπαδόπουλος ορκίζεται Πρόεδρος της Δημοκρατίας και ο Οδυσσέας Αγγελής Αντιπρόεδρος Δημοκρατίας για θητεία 7 ετών (μέχρι το 1 Ιουνίου 1981). Την επόμενη ημέρα 20 Αυγούστου ο Παπαδόπουλος βάσει του σχεδίου φιλελευθεροποίησης, αίρει τον στρατιωτικό νόμο από την περιοχή της πρωτεύουσας, αμνηστεύει μεγάλο αριθμό πολιτικών κρατουμένων και δίνει ειδική χάρη στον Παναγούλη. Στις 19 Σεπτεμβρίου 1973 διορίζει τα 10 μέλη του Συνταγματικού Δικαστηρίου (που είχε φροντίσει να κατοχυρώσει συνταγματικά με το Σύνταγμα του 1973). Στις 8 Οκτωβρίου 1973 διορίζει πολιτική κυβέρνηση υπό τον Σπύρο Μαρκεζίνη με σκοπό να προπαρασκευάσει βουλευτικές εκλογές για τις 10 Φεβρουαρίου 1974. Ο πολιτικός κόσμος αντέδρασε έντονα στο σχέδιο φιλελευθεροποίησης, το οποίο χαρακτηρίστηκε από αρκετούς ως «φιάσκο». Το ΚΚΕ αρνήθηκε να συμμετάσχει ενώ το ΚΚΕ Εσωτερικού δέχτηκε. Οι Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής, Γεώργιος Ράλλης και Παναγιώτης Κανελλόπουλος θεώρησαν παραπλανητικό το νέο καθεστώς.

Παρουσιάζουμε σήμερα από το αρχείο της Νομαρχίας της Ημαθίας (ΓΑΚ Ν. Ημαθίας) αναφορές σχετικά με το ψευτοδημοψήφισμα της 29/7/1973 από τον τότε Νομάρχη, καθώς και τον Διευθυντή της Νομαρχίας.

 

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ 1: Η έκθεση του τότε Νομάρχη

«Προς την Α.Ε τον Αντιδήμαρχον της Εθνικής Κυβερνήσεως και Υπουργόν επί των Εσωτερικών κ. Στυλιανόν Παττακόν Αθήνας

ΘΕΜΑ: «Εκθεσις περί εντυπώσεων, παρατηρήσεων κλπ σχετικώς με το δημοψήφισμα της 29/7/1973»

Εις εκτέλεσιν υμετέρας τηλεφωνικής εντολής, λαμβάνομεν την τιμήν ν’ αναφέρομεν Υμίν τα εξής:

Α’ Εντυπώσεις

- Η όλη προσπάθεια ενημερώσεως του λαού εις τον Νομόν Ημαθίας εγένετο συστηματικώς και εκαλύφθησαν πλήρως τόσον τα Αστικά Κέντρα του Νομού, όσον και αι Κοινότητες αυτού με κλιμάκια ομιλητών, εις α πρωτεύοντα ρόλον έπαιζαν πλην του υποφαινομένου κυρίως οι Δήμαρχοι Βεροίας, Ναούσης και Αλεξανδρείας δευτερευόντως δε τα δύο μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής και του Περιφ. Συμβουλίου.

Τα επιχειρήματα και οι θέσεις εγένοντο κατανοηταί και δεκταί από την μεγάλην πλειοψηφίαν των κατοίκων ανεξαρτήτως της πολιτικής των τοποθετήσεως κατά το παρελθόν και ανεξαρτήτως ακόμη της αρχικης των θέσεως έναντι της Επαναστάσεως της 21/4/1967. Η πλειοψηφία του 90,5% υπέρ του ΝΑΙ εις τον Νομόν μας, εκφράζει ακριβώς την εντύπωσιν μας αύτη.

Β’ Παρατηρήσεις

- Η αντίδρασις των αντιπαλων παλαιοπολιτικών υπήρξεν ενιαία τα δε επιχειρήματά των, διοχετευόμενα κυρίως δια των εναπομεινάντων ολίγων πιστών εις αυτούς παλαιών κομματαρχών δύνανται να συνοψιστούν εις τα εξής:α. Οτι δήθεν η Επανάστασις είναι υπεύθυνος δια την άνοδον των τιμών και δια τας εμφανιζομένας ελλείψεις διαφόρων ειδών. β. Οτι το ΝΑΙ σημαίνει ισχυροποίησιν της Επαναστάσεως και του Αρχηγού της, ώστε ουδεμία να υπάρξη πλέον εξέλιξης προς την ομαλότητα» κλπ.

Εις τας θέσεις αυτάς γενική υπήρξεν η ένταξις των παλαικοκομματικών στοιχείων με πρωταγωνιστήν εις τον Νομόν μας, τον τέως βουλευτήν της ΕΡΕ Δημ. Χατζηδημητρίου. Γενικώς περισσότερον θορυβώς και εμφατικώς εξεδηλώθησαν υπέρ του ΟΧΙ στοιχεία της παλαιάς δεξιάς εν ονόματι του «φιλοβασιλισμού» των, πλην όμως η απήχησις εις την κοινή γνώμην υπήρξεν ασθενεστάτη και γεγονός καθ’ ημάς υψίστης σημασίας αποτελεί ότι περί τον νέον λαοπρόβλητον Πρόεδρον της Δημοκρατίας μας διεμορφώθη ήδη μία νέα μεγάλη Εθνική πλειοψηφία την οποίαν πρέπει ν’ αξιοποιήση πολιτικώς το Εθνος δια μακρόν χρόνον.

Γ’ Προτάσεις

1. Δια συνδυασμού οικονομικών μέτρων και μεθόδων, αλλά και αυστηρότητος, όπου διαπιστούται εγκληματική πρόθεσις αδιστάκτου κερδοσκοπίας, να υπαρξη άμεσος και εντυπωσιακή η παρουσία του προστάτου και τιμωρού Κράτους.

2. Να συγκροτηθή κομματικός οργανισμός το ταχύτερον δυνατόν, ο οποίος να εκφράζη πολιτικώς την μεγάλην πλειοψηφίαν υπέρ του Προέδρου και του Νέου Συντάγματος. Τούτο θα συντελέση εις την σχηματοποίησιν, την μόνιμον ένταξιν και την διεύρυνσιν της πλειοψηφίας δια την συνειδητοποίησιν υπ’ αυτής του ιστορικού γεγονότος της υπάρξεώς αφ’ενός, αλλά και της αναγκαιότητος όπως διατηρηθή και γονιμοποιήση δια μακρόν χρόνον τν Εθνικην μας ζωήν, κατά το αντίστοιχον παράδειγμα της «γκωλικής» παρατάξεως εν Γαλλία. Το ΕΠΟΚ καταλλήλως εμπλουτιζόμενον και διευρυνόμενον δύναται ν’ απολέση μίαν αφετηρίαν.

Μετα σεβασμού

Ο Νομάρχης Ημαθίας

Δημ. Χατζησακκούλας»

 

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ 2: Η έκθεση του τότε Διευθυντή της νομαρχίας

«1. Κατά την ημέραν του Δημοψηφίσματος εις άπαντα τα εκλογικά τμήματα του καθ’ ημάς Νομού επεκράτησεν τάξις και ασφάλεια, η δε ψηφοφορία διενεργήθη κανονικώς και κατά τρόπον άψογον.

2. Εις τα εκλογικά τμήματα του Δήμου Βεροιίας κατά τας πρώτας ώρας της ψηφοφορίας επήλθε σύγχυσις μεταξύ των ψηφοφόρων των εγγεγραμμένων εις τους μη λεξικογραφημένους βασικούς εκλογικούς καταλόγους έτους 1958 και τους λεξικογραφημένους κατά το πρώτον γράμμα του επωνύμου εις ένα παράρτημα των αναθεωρήσεων 1969 έως και 1972 ως προς την ανεύρεσιν του εκλογικου τμήματος εις ο θα εψήφιζον και τούτο διότι ως είναι γνωστόν οι βασικοί εκλογικοί κατάλογοι του έτους 1968 εκυρώθησαν τον Μάρτιον του έτους 1970 οπότε και τα εκλογικά βιβλιάρια έφερον την ανωτέρω χρονολογίαν της κυρώσεως με αποτέλεσμα οι εκλογείς οι εγγεγραμμένοι εις τους άνω βασικούς καταλόγους να μεταβαίνουν προς ψηφοφορίαν εις τα εκλογικά τμήματα ένθα εψήφιζαν οι εκλογείς οι εγγεραμμένοι εις το παράρτημα των αναθεωρήσεων 1969 έως 1972. Προς τούτο η Νομαρχία δια των, παρ’ αυτή συγκροτηθέντων συνεργείων παρείχες οδηγίας εις τους εκλογείς της ως άνω περιπτώσεως και ούτω πως διευκολύνθηκαν οι εκλογείς.

3.Προς άρσιν της ανωτέρω συγχύσεως φρονούμεν ότι οι βασικοί εκλογικοί κατάλογοι του έτους 1968, ως και οι τοιούτοι των ετών 1969 και 1970 δέον να αποτελέσουν τον βασικόν εκλογικόν κατάλογον έτους 1970, δεδομένου ότι αμφότεροι εκυρώθησαν υπό των οικείων Πρωτοδικείων κατά το έτος 1970, δεδομένου ότι αμφότεροι εκυρώθησαν υπό των οικείων Πρωτοδικείων κατά το έτος 1970 εις τρόπον ώστε η χρονολογία εκδόσεως του βιβλιαρίου να συμφωνή με την τοιαύτην της κυρώσεως, ίνα επέρχηται η εν λόγω σύγχυσις εις τους ψηφοφόρους, δοθέντος ότι ούτοι πάντοτε συμβουλεύονται τα εκλογικά τους βιβλιάρια»

(Δημοσιεύτηκε στην έντυπη "ΑΛΛΗ ΑΠΟΨΗ")

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.