Ορόσημο

«Ιστορικό ορόσημο», «τέλειωσε η οικονομική επιτήρηση», «επανέρχεται η κανονικότητα στη χώρα». Με τέτοιους τίτλους και συνθήματα η κυβέρνηση και τα αστικά ΜΜΕ υποδέχτηκαν την έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, με την οποία ανακοινώθηκε ότι η χώρα βγαίνει από τη λίστα των κρατών με «μακροοικονομικές ανισορροπίες».

Τα περί «ορόσημων» και «κανονικότητας» τα έχει ξανακούσει ο λαός πολλές φορές στο παρελθόν, με πιο χαρακτηριστική την «έξοδο από τα μνημόνια» που είχε ανακοινώσει ο Τσίπρας το 2018. Οκτώ χρόνια μετά, ο μισθός τελειώνει στα μισά του μήνα, οι φόροι που πληρώνουν τα λαϊκά νοικοκυριά είναι δυσβάσταχτοι, η ακρίβεια τσακίζει κόκαλα, το ρεύμα είναι πανάκριβο, οι εργαζόμενοι οδηγούνται σε δουλειά 13 ώρες την ημέρα. Κι από πάνω, φουσκώνει ο λογαριασμός της εμπλοκής στα επικίνδυνα σχέδια των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ.

Η επιτήρηση και τα μνημόνια είναι μηχανισμοί ενσωματωμένοι στη λειτουργία της ιμπεριαλιστικής ΕΕ, ανεξάρτητα από τη μορφή που παίρνουν κάθε φορά. Στόχος τους είναι να προωθείται ενιαία σε κάθε χώρα η στρατηγική του κεφαλαίου, διασφαλίζοντας ότι οι κυβερνήσεις και τα αστικά κόμματα θα δίνουν πάντα τον καλύτερό τους εαυτό και ότι τα σπασμένα θα πληρώνονται αδιαμαρτύρητα από τον λαό.

Τον ρόλο αυτόν παίζει για παράδειγμα το Ταμείο Ανάκαμψης. Με έπαθλο τα κονδύλια για τη στήριξη του κεφαλαίου, η κυβέρνηση ψήφισε πάνω από 600 αντιλαϊκά προαπαιτούμενα, πολλά από αυτά με τη στήριξη του ΠΑΣΟΚ, του ΣΥΡΙΖΑ και των άλλων. Δίκαια λοιπόν οι εργαζόμενοι και τα σωματεία το ονόμασαν «υπερμνημόνιο».

Άλλοι τέτοιοι μηχανισμοί είναι οι έλεγχοι των Ευρωπαϊκών Εξαμήνων, τα Σύμφωνα και τα Προγράμματα Σταθερότητας, τα Μεσοπρόθεσμα Πλαίσια Δημοσιονομικής Στρατηγικής. Σε όλα αυτά ενσωματώνονται οι αναθεωρημένοι αντιλαϊκοί δημοσιονομικοί στόχοι για κάθε περίοδο, με τα «ματωμένα» πρωτογενή πλεονάσματα και τα άλλα μέτρα που τσακίζουν το λαϊκό εισόδημα και τις ανάγκες.

Άλλωστε, η ίδια η έκθεση της Κομισιόν που ανακοινώνει ότι ...η χώρα βγαίνει από τη λίστα των κρατών με μακροοικονομικές ανισορροπίες, στη συνέχεια περιγράφει τα αντιλαϊκά μέτρα που πρέπει να πάρει η ελληνική κυβέρνηση, για να διατηρήσει την οικονομία σ' αυτήν την τροχιά. Συγκεκριμένα «συστήνει» αύξηση του φόρου κατανάλωσης στο πετρέλαιο, να περιοριστούν και να κοπούν ακόμα και τα ψίχουλα που το κράτος βαφτίζει «επιδοτήσεις» για την ενεργειακή ακρίβεια, να επιταχυνθούν ακόμα περισσότερο οι διαδικασίες για τα «κόκκινα» δάνεια, με ένταση των πλειστηριασμών.

Από την άλλη, η ...πρόοδος που καταγράφουν η Κομισιόν και η κυβέρνηση, δεν είναι τίποτα περισσότερο από τα ρεκόρ των «ματωμένων πλεονασμάτων» που πληρώνει και θα συνεχίσει να πληρώνει ο λαός. Αναφέρει μάλιστα η έκθεση πως αυτή η επίδοση οφείλεται στη συγκράτηση των δαπανών, στη μείωση του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους και στην αυξημένη αποτελεσματικότητα της φορολογικής διοίκησης, περιγράφοντας και με αυτόν τον τρόπο τη θηριώδη λεηλασία του λαϊκού εισοδήματος και την επίθεση στις λαϊκές ανάγκες.

Το πιο σημαντικό κομμάτι της έκθεσης είναι αυτό που θέτει οποιαδήποτε πρόβλεψη υπό την αίρεση των εξελίξεων στα μέτωπα του ιμπεριαλιστικού πολέμου. Οπως έχει άλλωστε ομολογήσει το ΔΝΤ, αυτό που κυριαρχεί στην Ευρώπη είναι το ακραίο σενάριο του στασιμοπληθωρισμού, που επιβεβαιώνεται από τα ίδια τα οικονομικά στοιχεία.

Η προσπάθεια της κυβέρνησης να παρουσιάσει την ελληνική οικονομία ως μια όαση σε συνθήκες κινούμενης άμμου στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο, δεν είναι μόνο επικίνδυνος εφησυχασμός - αφού ο λαός πληρώνει ήδη τα σπασμένα - αλλά και ύπουλη προσπάθεια να στηρίξει ο λαός τη «σταθερότητα» της αντιλαϊκής πολιτικής και τη βαθύτερη εμπλοκή στον πόλεμο, που δεν αμφισβητεί κανένα από τα άλλα συστημικά κόμματα.

Καμιά έκθεση και καμιά προσπάθεια εξωραϊσμού από τα επιτελεία του κεφαλαίου δεν μπορεί να αλλάξει την πραγματικότητα που ζει ο λαός, σε συνθήκες βαθιάς εκμετάλλευσης και πολεμικής προπαρασκευής. Ο δρόμος που χαράσσει η δική τους πολιτική είναι γνωστός και δοκιμασμένος. Οδηγεί σε άγρια αντιλαϊκή κλιμάκωση, σε μεγαλύτερη σχετική και απόλυτη φτώχεια, σε διαρκές μεγάλωμα της απόστασης από τις δυνατότητες που υπάρχουν σήμερα για την ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών, στα πολεμικά σφαγεία.

Ο άλλος δρόμος είναι αυτός της οργανωμένης αντεπίθεσης σε συμπόρευση με το ΚΚΕ. Ο δρόμος που συγκρούεται με τα κέρδη του κεφαλαίου, επειδή αυτό είναι προϋπόθεση για να κερδίσει έστω και μερικές ανάσες ο λαός. Ο δρόμος που βάζει εμπόδια στην άθλια πολιτική τους και φωτίζει την πραγματική διέξοδο: Την ανατροπή του σάπιου συστήματος και μαζί κάθε «επιτήρησης» στις λαϊκές ανάγκες από την εξουσία των καπιταλιστών.

• Το άρθρο αναδημοσιεύεται από την στήλη «Η Άποψή μας» του «Ριζοσπάστη» της Παρασκευής 5 Ιούνη 2026