Χωρίς συμφωνία η Διάσκεψη του ΟΗΕ για την αναθεώρηση της Συνθήκης για τη μη διάδοση των πυρηνικών

Σε αποτυχία κατέληξε άλλη μία Διάσκεψη του ΟΗΕ για την αναθεώρηση της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT), καθώς οι διατηρώντας την απειλή του πυρηνικού εφιάλτη σε μία περίοδο που οι ιμπεριαλιστικοί ανταγωνισμοί κλιμακώνονται.

Η διάσκεψη, που διήρκεσε τέσσερις εβδομάδες, δεν κατέληξε σε συμφωνημένο τελικό κείμενο. Ο πρόεδρός της, Βιετναμέζος διπλωμάτης Ντο Χουνγκ Βιέτ, παραδέχθηκε ενώπιον δημοσιογράφων ότι «παρά τις καλύτερες προσπάθειές μας, η διάσκεψη δεν είναι σε θέση να επιτύχει συμφωνία».

Σύμφωνα με την Ένωση Ελέγχου Όπλων (Arms Control Association), μη κυβερνητικό οργανισμό με έδρα τις ΗΠΑ, σημαντικό ρόλο στην αποτυχία διαδραμάτισε η προσπάθεια της Ουάσινγκτον να χρησιμοποιήσει το φόρουμ για να προωθήσει τις θέσεις της σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ο εκτελεστικός διευθυντής της οργάνωσης, Ντάριλ Κίμπολ, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «η συνεχιζόμενη διαμάχη για τις πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν δεν μπορεί να επιλυθεί στη Διάσκεψη Αναθεώρησης της NPT. Απαιτείται σοβαρή διπλωματία εκτός των αιθουσών του ΟΗΕ».

Ο Κίμπολ επισήμανε επίσης ότι, για πρώτη φορά από το 1972, δεν υπάρχουν πλέον συμφωνημένα όρια στον αριθμό των αμερικανικών και ρωσικών πυρηνικών κεφαλών. Σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Έρευνας για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI), το 90% των περίπου 12.241 πυρηνικών κεφαλών παγκοσμίως βρίσκονται σε αμερικανικά και ρωσικά χέρια.

Από την πλευρά της, η ιρανική αντιπροσωπεία στον ΟΗΕ έριξε τις ευθύνες στις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους.

Σε ανάρτησή της στο X, η ιρανική αποστολή κατηγόρησε την Ουάσινγκτον για «υπερβολικές απαιτήσεις» και «κωλυσιεργία», που οδήγησαν τη διάσκεψη σε «ελεύθερη πτώση». Όπως τόνισε, η στάση αυτή υπονομεύει συστηματικά τη Συνθήκη, η οποία κινδυνεύει να χάσει κάθε νόημα χωρίς ουσιαστικές κινήσεις πυρηνικού αφοπλισμού.

Η ιρανική πλευρά χαρακτήρισε την προσέγγιση των ΗΠΑ ως προσπάθεια μετατροπής της NPT σε εργαλείο πίεσης, ιδιαίτερα μετά την αποχώρηση του Ντόναλντ Τραμπ από την πυρηνική συμφωνία (JCPOA) το 2018. Σε προσχέδιο κειμένου που κυκλοφόρησε κατά τη διάσκεψη, υπήρχε μάλιστα ρητή αναφορά ότι το Ιράν «δεν πρέπει ποτέ» να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, πρόταση που η Τεχεράνη θεώρησε προκλητική.