«Το σχέδιο του Μώβ» της Ελένης Καραγιάννη παρουσιάστηκε με επιτυχία στη Βέροια

Στην κατάμεστη «Ελιά» της Βέροιας  (κυρίως εκπαιδευτικοί) παρουσιάστηκε «Το σχέδιο του Μώβ» (Εκδόσεις ατεχνως) της Ελένης Καραγιάννη το απόγευμα της Δευτέρας 28/6. Τη ευθύνη της διοργάνωσης είχαν το Βιβλιοπωλείο ΗΛΙΟΤΡΟΠΙΟ και εκδόσεις ΑΤΕΧΝΩΣ.

Η εκδήλωση ξεκίνησε όπως και ολοκληρώθηκε με αφήγηση αποσπάσματος του βιβλίου από τον φιλόλογο – ποιητή - ηθοποιό Λευτέρη Κορυφίδη.

Ο εκδότης – δημοσιογράφος – συγγραφέας Αλέκος Χατζηκώστας συντόνισε την εκδήλωση. Στον χαιρετισμό του ανέφερε τα προσωπικά του βιώματα σε σχέση με τα παραμύθια τονίζοντας ότι αυτά κάνουν καλό σε μικρούς και μεγάλους και συνέχισε μιλώντας για την σχέση του με το «παραμύθι». Στο τέλος της παρουσίασης πρόσθεσε ότι καλό θα είναι αυτό το βιβλίο να μπει σε όλα τα σχολεία καθώς είναι διδακτικό για τα παιδιά.

Ο φιλόλογος - ακαδημαϊκός υπότροφος του τμήματος ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Δημήτρης Ταχματζίδης αναφέρθηκε στην ψυχοπαιδαγωγική διάσταση του βιβλίου. Το βιβλίο είναι η αφορμή να για περάσουν οι γονείς ποιοτικό χρόνο με τα παιδιά τους. Αναφέρθηκε στην υπόθεση του βιβλίου λέγοντας «είναι μια αλληγορία για την αποδοχή της ετερότητας, είναι μια αλληγορία για την μοναδικότητα του καθενός… Χρειαζόμαστε τέτοιες ιστορίες, φτιάχνουν το ψυχισμό μας, τον δομεί… Το βιβλίο της Ελένης Καραγιάννη ενεργοποιεί την φαντασία για να γίνει η ζωή μας όμορφη. Είναι το κλειδί για να οραματιζόμαστε έναν κόσμο χωρίς ανισότητες…».

Τέλος τον λόγο πήρε η ίδια η συγγραφέας φιλόλογος Ελένη Καραγιάννη, η οποία συγκινημένη τόνισε: 

Η γραφή μπήκε στη ζωή μου περίπου πριν δύο με τρία χρόνια για να μου δείξει την έξοδο κινδύνου, την πόρτα διαφυγής από δύσκολες καταστάσεις που βίωνα και αδυνατούσα να διαχειριστώ. Καταιγιστική, σαρωτική, με κυρίευσε, έγινε σχεδόν συνήθεια καθημερινή, απαραίτητη κι αναγκαία. Μέχρι τότε διάβαζα λογοτεχνία, αναζητούσα καταφύγιο στις ιστορίες των άλλων αλλά δεν τολμούσα να  γράψω τις δικές μου ιστορίες και ήταν τελικά η γραφή η άλλη όψη του νομίσματος, μια δρασκελιά δρόμος από την ανάγνωση, λυτρωτική και θεραπευτική που αλάφρυνε τα δυσβάσταχτα και μετρίαζε τις αγωνίες μου.

Άρχισα να παρακολουθώ σεμινάρια δημιουργικής γραφής και να μοιράζομαι τον ενθουσιασμό μου και τα γραπτά μου με δύο τρεις φίλους στο messenger αλλά κυρίως με τους μαθητές μου. Αυτοί ήταν που πρώτοι άκουγαν και σχολίαζαν όλα όσα έγραφα και έτσι σιγά σιγά κατάφερα να βάλω την ανάγνωση και τη γραφή και στη δική τους ζωή. Δημιουργήσαμε μία ομάδα έφηβων συγγραφέων στο σχολείο, τους λεγόμενους teenγραφείς και προχωρήσαμε στην έκδοση του δικού μας ηλεκτρονικού λογοτεχνικού περιοδικού του ΓΡΑΦΕΙΝ με σκοπό να μετασχηματιστεί σε μια μεγάλη κοινότητα αναγνωστών και συγγραφέων και να φιλοξενήσει κείμενα από όλα τα σχολεία του νομού μας κι όχι μόνο. Και ήταν αυτός ο συγγραφικός οργασμός το δικό μας παράθυρο που άνοιξε να φωτίσει τις σκοτεινές κάμαρες του Webexκαι της καραντίνας.

Όμως ποτέ δεν θα μπορούσα να φανταστώ ότι θα εκδώσω βιβλίο και μάλιστα παραμύθι, ίσως γιατί κατά κύριο λόγο καταπιάνομαι με διηγήματα και ρεαλιστικές ιστορίες μικρής φόρμας. Τα πρώτα μου διηγήματα, αυτά της «μαύρης» γραφής, δακρύβρεχτα και στενάχωρα, νατουραλιστικά, με ήρωες όλους τους απόκληρους της ζωής, με την κάθε τους λέξη να στάζει θλίψη και δυστυχία απείχαν πολύ από αυτό που ονομάζουμε παραμύθι. Και τότε ανάμεσα σε αυτά τα γραπτά άρχισαν να ξεγλιστρούν τα παραμύθια για να φωτίσουν τα σκοτάδια της γραφής μου. Συνειδητοποίησα ότι και στα παραμύθια μου λέω τις ίδιες ακριβώς αλήθειες που γράφω στα διηγήματα μου. Μόνο που στα διηγήματα οι αλήθειες μου πληγώνουν, γδέρνουν και ματώνουν την ψυχή του αναγνώστη ενώ στα παραμύθια μου λέγονται με τρόπο διαφορετικό, αλληγορικό, συμβολικό, χιουμοριστικό, τρυφερό, ζεστό, αγαπησιάρικο, αλλά πάνω από όλα φωτεινό, αισιόδοξο!

Γιατί τελικά αυτό είναι το παραμύθι, μια παρηγορητική αφήγηση (παραμυθία-παρηγοριά) που σε καθησυχάζει, σε βοηθάει να σκύψεις μέσα στην ψυχή σου, να αφουγκραστείς τη σιωπή σου, τις αγωνίες, τους φόβους σου, να έρθεις πρόσωπο με πρόσωπο με τους δαίμονές σου και να τους νικήσεις. Γιατί στο παραμύθι όλα είναι δυνατά, οι δυσκολίες αν και αρχικά φαντάζουν ανυπέρβλητες, είναι παροδικές και στο τέλος νικάει πάντα το καλό. Και το παραμύθι σε βεβαιώνει πως υπάρχει ένας καλύτερος κόσμος, στον οποίον θα ζήσουμε εμείς καλά κι αυτοί ακόμη καλύτερα, αρκεί να πιστέψουμε σε αυτόν τον καλύτερο κόσμο και να αγωνιστούμε για αυτόν.

Δεν μου είναι καθόλου εύκολο να γράφω παραμύθι. Ο λόγος στο διήγημα ρέει αβίαστα, η ιστορία από ένα σημείο και μετά βαδίζει σχεδόν μόνη της. Όταν όμως γράφεις ιστορία για παιδιά, νιώθεις βαρύ το φορτίο της ευθύνης. Πρέπει να είσαι πολύ προσεχτικός όταν θέλεις να μπολιάσεις στην ψυχή του μικρού σου αναγνώστη ιδέες, αξίες και ιδανικά και να του δείξεις χωρίς ψευτοδιδακτισμούς πώς να μάθει να σκέφτεται σωστά, πώς να γίνει η καλύτερη εκδοχή του εαυτού του και να αγωνιστεί για έναν καλύτερο κόσμο, δίκαιο, ανθρώπινο, παραμυθένιο…

Ολόκληρη η παρέμβαση της Ευγενίας Καβαλλάρη, προέδρου του Συνδέσμου Φιλολόγων νομού Ημαθίας

«Η Ελένη Καραγιάννη με το “Σχέδιο του Μωβ” κάνει την πρώτη της εμφάνιση στο εκδοτικό γίγνεσθαι, όχι βέβαια στη λογοτεχνική γραφή, καθώς εδώ και χρόνια έχει επιδοθεί στη συγγραφή και έχει να επιδείξει έργο στον ποιητικό και πεζό λόγο. Κείμενα της έχουν δημοσιευτεί στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο, έχουν διακριθεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς και περιλαμβάνονται σε συλλογικές ανθολογίες. Η αγάπη της για την λογοτεχνία την ώθησε στη συστηματική μύηση των μαθητών της στη γραφή με καρπό αυτής της  προσπάθειας το ηλεκτρονικό λογοτεχνικό περιοδικό «ΓΡΑΦΕΙΝ», όπου φιλοξενούνται κείμενα τους με παρακίνηση, καθοδήγηση και επιμέλεια της ίδιας.

Το παραμύθι  της συγγραφέως “Το Σχέδιο του Μωβ” αποτελεί μια πνευματική της έκφραση που συμπυκνώνει τη λογοτεχνική της και παιδαγωγική ευαισθησία. Το αυξημένο ενδιαφέρον της γύρω από αυτό το είδος του αφηγηματικού λόγου, αφορά στον ιδιαίτερο ρόλο που επιτελεί στο πεδίο της ανάπτυξης και της συγκρότησης της παιδικής προσωπικότητας.

Συνεπώς, με το εγχείρημα της αυτό αναδεικνύεται η λογοτεχνική αξία του παραμυθιού και η παιδαγωγική του δύναμη, καθώς μέσα από αυτό τα παιδιά μαθαίνουν νέα πράγματα, βλέπουν βιώματα και εμπειρίες που τα ίδια δεν έχουν ακόμη ζήσει, αντλούν  διδάγματα και αξίες ζωής.

“Το Σχέδιο του Μωβ” είναι μια τρυφερή ιστορία που ξεφεύγει από τα κλισέ των κλασικών παραμυθιών με υπερφυσικούς-μαγικούς ήρωες και με εμφανές αυτό το χαρακτηριστικό στην αρχή του, από την οποία λείπει το “μία φορά και ένα καιρό”, αλλά εκκινεί αιφνιδιαστικά με φράση που εμφατικά ορίζει το πλαίσιο του εγκλεισμού «Ούτε μία, ούτε δύο, αλλά τρεις! Τρεις ολόκληρες μέρες ήμασταν κλεισμένοι στην κασετίνα της Μαιρούλας…». Συνειρμικά αναβιώνει πρόσφατα βιώματα των παιδιών από τον εγκλεισμό την περίοδο της πανδημίας που λειτουργεί και στο πλαίσιο του παραμυθιού αν όχι ως γενεσιουργός αιτία, σαφώς ως μοχλός πίεσης και φέρνει στην επιφάνεια αρνητικές συμπεριφορές.

Κεντρικοί ήρωες οι ένοικοι της κασετίνας το Μολύβι, η Ξύστρα, η Σβύστρα, μαζί με τις  ξυλομπογιές και τον μαρκαδόρο Μωβ οικεία αντικείμενα της καθημερινότητας των παιδιών συνδεδεμένα με την πιεστική, ίσως και καταπιεστική σχολική ζωή, μετατρέπονται σε συμπαθείς οντότητες που τους οδηγούν στον μαγικό κόσμο του παραμυθιού.

Η μικροκοινωνία της κασετίνας λειτουργεί ως μικρογραφία της κοινωνικής ζωής και των κοινωνικών-φιλικών σχέσεων που οικοδομούν τα παιδιά. Μέσα σ’αυτήν ξεδιπλώνονται οι ατέλειες, οι αδυναμίες και ταυτόχρονα οι δυνατότητες τους, που μέσα από την συνεργασία οδηγούν στην υπερπήδηση εμποδίων επιφέροντας την αρμονία, την ηθική ικανοποίηση και εν τέλει την ευτυχία. Μέσα στο πλέγμα των δυσκολιών και των απογοητεύσεων των ηρώων εκπλήσσει η τρυφερότητα – ευαισθησία – η αναγνώριση των λαθών – η αυτοκριτική ως μέσα βασικά για την διαχείριση τους. Και το εκπληκτικό και αξιοσημείωτο είναι πως η φωνή της λογικής εκπορεύεται από τον Μωβ, σύμβολο του ανθρώπου της γνώσης, της παιδείας, ο οποίος με το σχέδιο του, κομβικό στοιχείο της πλοκής του παραμυθιού, οδηγεί προς τη λύση και την άρση των αρνητικών συναισθημάτων, σκέψεων και συμπεριφορών των ηρώων, στην απόρριψη στερεοτύπων και προκαταλήψεων. Μέσα από το ευρύ πεδίο των διαστάσεων του παραμυθιού λόγου της Ελένης Καραγιάννη δεν μπορεί να παραλείψει κανείς την ιδιαίτερη σημασία που δίνει στη δυναμική και αποτελεσματικότητα των δημοκρατικών διαδικασιών που επιλέγουν και εφαρμόζουν οι ήρωες της.

Ο Δυισμός, ένα από τα χαρακτηριστικά των παραμυθιών παρατηρείται και στο “Σχέδιο του Μωβ”, καθώς παράλληλα κινούνται δύο κόσμοι και διαπλέκονται μέσω της αναλογίας των προβλημάτων τους, αλλά της αλληλεπίδρασης στην επίλυση τους. Τα εξανθρωπισμένα αντικείμενα της κασετίνας με τον πραγματικό κόσμο των παιδιών. Έτσι η συγγραφέας καταγράφει και αναδεικνύει συμπεριφορές που τα ίδια τα παιδιά βιώνουν στο φιλικό και σχολικό τους περιβάλλον. Τα βοηθά να βρουν το νόημα της δικής τους ζωής, τους παρουσιάζει έμμεσα τα πλεονεκτήματα της ηθικής συμπεριφοράς, όχι με αφηρημένες ηθικές έννοιες, αλλά δείχνοντας αυτό που φαίνεται απτά ορθό και άρα έχει νόημα για το ίδιο το παιδί. Συγκεκριμένα θίγει το θέμα της διαφορετικότητας, των ψυχικών τραυμάτων από τα επικριτικά σχόλια για την εξωτερική εμφάνιση. Αναδεικνύει την αξία της φιλίας , της αποδοχής και του εαυτό μας και του άλλου.

Δεν είναι ήσσονος σημασίας και ο ρόλος του αφηγηματικού λόγου του παραμυθιού, καθώς η γλώσσα του παιδιού σ’αυτή την ηλικία βρίσκεται σε εξέλιξη. Και εδώ αναδεικνύεται η μαστοριά της Ελένης Καραγιάννη. Η γλώσσα της λιτή, εικονοπλαστική με λέξεις, διαυγείς και εύηχες κατορθώνει να ανταποκρίνεται στην αντιληπτικότητα του παιδιού και ταυτόχρονα να συμβάλει στη γλωσσική τους καλλιέργεια, καθώς κινείται η έκφραση της σε ένα υψηλό επίπεδο. Και όχι μόνο αυτό, έχει έναν εσωτερικό ρυθμό που προσιδιάζει στον ποιητικό λόγο και έτσι το παραμύθι της καθίσταται ένα ευχάριστο ανάγνωσμα, κερδίζει εντυπώσεις και ενδιαφέρον.

Όλες αυτές τις αρετές αναδεικνύει στο έπακρο η εικονογράφηση της Κατερίνας Βραζιτούλη, η οποία εκτός του ότι ενισχύει την ποιοτική αξία του παραμυθιού, προσφέρεται και για την αξιολόγηση της ανταπόκρισης και πρόσληψης των μηνυμάτων του από το εφηβικό κοινό. Αφυπνίζει το ενδιαφέρον των παιδιών, τα βοηθά να γνωρίσουν τον κόσμο μέσα από τις εικόνες που συνοδεύουν την λεκτική περιγραφή του.

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Προηγούμενο άρθρο

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΒΕΡΟΙΑΣ: ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΙΟΥΝΙΟΥ 2022

Επόμενο άρθρο

Τα βραβεία του 1ου Πανελλήνιου Διαγωνισμού Πρωτότυπων Μονολόγων επί Σκηνής