Δυο «Σαντορίνες»

Εκτός από τις μεγάλες ελλείψεις στην Πολιτική Προστασία, που «έλαμψαν» αυτές τις μέρες στη Σαντορίνη, η ανασφάλεια που νιώθουν κάτοικοι και εργαζόμενοι - τόσο αυτοί που μένουν πίσω όσο και εκείνοι που εγκατέλειψαν κατά χιλιάδες το νησί - είναι η άλλη όψη του τουριστικού θαύματος, που προσελκύει κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες τουρίστες. Αυτού που διαφημίζουν τα ιλουστρασιόν φυλλάδια κυβέρνησης και μεγαλοξενοδόχων.

Η Σαντορίνη και τα γύρω νησιά είναι ανοχύρωτα απέναντι στον σεισμό, όπως και η υπόλοιπη χώρα. Ο κίνδυνος μάλιστα εδώ είναι ακόμα μεγαλύτερος, αφού υπάρχει ενεργό ηφαίστειο, που όπως όλα δείχνουν συνδέεται άμεσα με τη σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή. Ο «Ριζοσπάστης» ανέδειξε τις προηγούμενες μέρες σοβαρές ελλείψεις ακόμα και στην παρακολούθηση της ηφαιστειακής - σεισμικής δραστηριότητας, που θυσιάζουν στον βωμό του κόστους - οφέλους την ανάγκη για ολοκληρωμένο σχέδιο πρόληψης.

Υπάρχει όμως και μια άλλη, εξίσου σοβαρή πλευρά: Τι μέτρα πρόληψης και προστασίας κατοίκων και επισκεπτών να σχεδιαστούν σε έναν τόσο δημοφιλή τουριστικό προορισμό, όπου τα πάντα γυρνάνε γύρω από το κέρδος μιας χούφτας μεγαλοεπιχειρήσεων; Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν ο χωροταξικός και ο πολεοδομικός σχεδιασμός, που παίζουν κρίσιμο ρόλο στη διαχείριση του σεισμικού κινδύνου.

Το κράτος, που είναι δυσκίνητο και αναποτελεσματικό όταν πρόκειται για την προστασία του λαού και της περιουσίας του από φυσικές καταστροφές, αποδεικνύεται ιδιαίτερα δραστήριο και αποτελεσματικό στην υπηρεσία του καπιταλιστικού κέρδους. Μπορεί δηλαδή η Σαντορίνη να μην έχει νοσοκομείο της προκοπής, με όλο το αναγκαίο προσωπικό, ικανό να αντιμετωπίσει έκτακτα συμβάντα, τα πεντάστερα ξενοδοχεία όμως αυξήθηκαν κατά 1.700% την 20ετία 2004 - 2024, από 4 σε 72!

Ολη αυτή η αλματώδης ανάπτυξη γύρω από τον άξονα του τουρισμού δημιούργησε το έδαφος για άναρχη δόμηση, με αποτέλεσμα σήμερα η Καλντέρα να είναι πέντε φορές πιο χτισμένη από οποιαδήποτε άλλη περιοχή στην Ελλάδα! Πολυτελή καταλύματα χτίζονται ακόμα και μέσα στην παραλία, ή σε αρχαιολογικό χώρο. Τσιμέντα πέφτουν μέσα στην άμμο, ή γίνεται μαγαζί η παραλία. Ολα παραδίδονται στο γρήγορο κέρδος του τουρισμού...

Τι ασφάλεια και αντισεισμική προστασία να υπάρξει, όταν καταλύματα, ξενοδοχεία και επιχειρήσεις εστίασης κρέμονται στα βράχια; Πώς να σχεδιαστούν σημεία μαζικής συγκέντρωσης και δίοδοι γρήγορης διαφυγής, όταν η μάντρα του ενός κτιρίου γλείφει την πισίνα του διπλανού;

Τι ασφάλεια να προσφέρουν σε μαθητές και εκπαιδευτικούς τα σχολεία, όταν στην πλειοψηφία τους έχουν χτιστεί μετά τον σεισμό του '56, με υλικά από νερό και άμμο θαλάσσης (!), όπως έγραφε ρεπορτάζ του «Ριζοσπάστη» τον περασμένο Αύγουστο; Μήπως γι' αυτό παραμένουν κλειστά τα σχολεία όλες αυτές τις μέρες; Πώς να μεταφερθούν γρήγορα χιλιάδες κάτοικοι και επισκέπτες μακριά από το νησί, όταν δεν υπάρχουν υποδομές στο λιμάνι;

Όπως παντού, έτσι και εδώ λοιπόν, υπάρχουν δύο «Σαντορίνες». Οι ελλείψεις και τα τεράστια κενά στην αντισεισμική προστασία δεν «έτυχαν». Άλλωστε, πάνω από τον κρατήρα του ηφαιστείου ακούγεται γελοία η δικαιολογία ότι «δεν το περιμέναμε»... Είναι εγκληματική ευθύνη του κράτους, επειδή στη ζυγαριά της τουριστικής ανάπτυξης και του κέρδους από τη μία και της ασφάλειας του λαού από την άλλη, η πλάστιγγα γέρνει διαρκώς στο πρώτο, μεγαλώνοντας την ανασφάλεια και τους κινδύνους για τους νησιώτες και τους επισκέπτες.

Η Σαντορίνη, τα νησιά και οι άλλες περιοχές της χώρας μας μπορούν να προσφέρουν δυνατότητες για αναψυχή και ποιοτικό τουρισμό, και ταυτόχρονα ένα υψηλό και σύγχρονο επίπεδο διαβίωσης για τους κατοίκους τους, μακριά από τη σημερινή ανασφάλεια, που αποτυπώνεται σε κάθε πτυχή της ζωής της εργατικής - λαϊκής οικογένειας: Από την οικονομική αβεβαιότητα και το άγχος της επιβίωσης, μέχρι την προστασία από φυσικά φαινόμενα και καταστροφές.

Προϋπόθεση είναι να φύγουν από τη μέση το καπιταλιστικό κέρδος ως κριτήριο οργάνωσης της οικονομίας και το κράτος του κεφαλαίου, που το υπηρετεί. Να βρεθούν στο επίκεντρο της εργατικής εξουσίας και του κράτους της οι σύγχρονες λαϊκές ανάγκες και οι δυνατότητες που υπάρχουν σήμερα να ικανοποιηθούν.

Το άρθρο αυτό αναδημοσιεύεται από την στήλη «Η Άποψή μας» του Ριζοσπάστη της Πέμπτης 13 Φλεβάρη 2025.

Προηγούμενο άρθρο

Αντί να τους δοθούν όλα τα κλεμμένα, συνεχίζεται η κοροϊδία

Επόμενο άρθρο

Θίχτηκαν