Του Αλέκου Χατζηκώστα
*
Για μία ακόμη χρονιά τιμούμε τα
53 χρόνια από τον ηρωικό ξεσηκωμό του Πολυτεχνείου. Παρά τη συνειδητή και
πολύχρονη προσπάθεια να σβηστεί η επέτειος αυτή από τη συλλογική μνήμη, αυτή παραμένει
φωτεινή και εμπνέει νέους αλλά και μεγαλύτερους. Τα συνθήματά του για
"Ψωμί - Παιδεία - Ελευθερία", "Εξω οι ΗΠΑ, έ... Περισσότερα
Θεσσαλονίκη: «Μαζί με το ΚΚΕ για στέγη δικαίωμα του λαού και όχι εμπόρευμα για τα κέρδη των λίγων»
από Η Άλλη Άποψη
Πώς το καπιταλιστικό κέρδος μπαίνει εμπόδιο στην ολοκληρωμένη κάλυψη των κοινωνικών αναγκών, με επίκεντρο το στεγαστικό πρόβλημα που έχει πάρει χαρακτήρα κρίσης σε όλη την ΕΕ είτε με φιλελεύθερες, σοσιαλδημοκρατικές και ακροδεξιές κυβερνήσεις, είτε με «αριστερούς» και δεξιούς δημάρχους και τις επιπτώσεις της κυρίαρχης πολιτικής με ενοίκια και έξοδα στέγασης... «στον Θεό», δραματική αύξηση του κόστους απόκτησης στέγης, εξώσεις και πλειστηριασμούς, αλλά και οι άμεσες ρεαλιστικές προτάσεις του ΚΚΕ για την ανακούφιση των λαϊκών στρωμάτων, φωτίστηκαν μέσα από την εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε το βράδυ του Σαββάτου στο δημαρχείο Θεσσαλονίκης.
Στην εκδήλωση με θέμα«Μαζί με το ΚΚΕ για στέγη δικαίωμα του λαού και όχι εμπόρευμα για τα κέρδη των λίγων», που οργάνωσαν ηΚΟΒ Α' Διαμερίσματος του Δήμου Θεσσαλονίκης, ηΤΟ Κατασκευώνκαι ηΤΟ ΑΕΙ, μίλησε οΣωτήρης Αβραμόπουλος, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ. Παρεμβάσεις έκαναν οΜιχάλης Κωνσταντινίδης, δημοτικός σύμβουλος Θεσσαλονίκης με τη «Λαϊκή Συσπείρωση», ηΒούλα Νουράκημέλος της ΤΕ Κατασκευών, οΝτίνος Τσούγγαρης,εστιακός φοιτητής και πρόεδρος του Συλλόγου Φοιτητών Φυσικού ΑΠΘ και οΓιάννης Κουρμούλης,από την Επιτροπή των Εργατικών Σωματείων ενάντια στους πλειστηριασμούς.
Στη διάρκεια της εκδήλωσης προβάλλονταν φωτογραφίες από τις κινητοποιήσεις του λαού που στέκεται ασπίδα προστασίας έξω από τα λαϊκά σπίτια, απέναντι στα fund, στις εξώσεις και τους πλειστηριασμούς, πίνακες με αποκαλυπτικά στοιχεία και η πρόταση του ΚΚΕ.
«Από τη Μαδρίτη των εξώσεων μέχρι την Καππαδοκίας 64 στην Κάτω Τούμπα που τα κοράκια προσπάθησαν να πετάξουν στο δρόμο τους δυο συνταξιούχους, σε όλα τα κέντρα και τις γειτονιές των καπιταλιστικών μητροπόλεων, ο καπιταλισμός δείχνει το πραγματικό, απάνθρωπο πρόσωπό του.
Τα σκοτάδια της σύγχρονης καπιταλιστικής βαρβαρότητας φωτίζονται όμως από τη δύναμη της λαϊκής κινητοποίησης και αλληλεγγύης με εκατοντάδες χιλιάδες να διαμαρτύρονται σε όλη την Ευρώπη για το κόστος στέγασης.
Αλλά και με χιλιάδες ανθρώπους, σωματεία και φορείς σε όλη την Ελλάδα να δείχνουν μέρα νύχτα την αλληλεγγύη τους σε όσους αντιμετωπίζουν τράπεζες και λοιπά αρπακτικά, το αντιλαϊκό αστικό κράτος δικαίου και τους μηχανισμούς της ταξικής δικαιοσύνης και καταστολής.
Όλα αυτά τη στιγμή που η χώρα μας διαθέτει πρώτες ύλες, βιομηχανία δομικών υλικών, πολυάριθμο και εξειδικευμένο εργατικό και επιστημονικό δυναμικό που θα μπορούσε να κινητοποιηθεί στο πλαίσιο ενός επιστημονικού σχεδιασμού για να καλυφθούν οι ανάγκες του λαού σε σύγχρονη και φθηνή κατοικία.
Την ώρα που η τεχνολογία κάνει άλματα, διαμορφώνονται προϋποθέσεις για μεγάλη αύξηση της παραγωγικότητας στον κλάδο, από τον σχεδιασμό και την κατασκευή κατοικιών και υποδομών, μέχρι την παρακολούθηση και συντήρηση τους», σημείωσε οΣωτήρης Αβραμόπουλος.
Ανέφερε στοιχεία που συνθέτουν την οξύτητα του προβλήματος που κατατρώει το λαϊκό εισόδημα με τις αυξήσεις στο κόστος στέγασης να εκτινάσσονται αναδεικνύοντας τη Θεσσαλονίκη σε πρωτεύουσα των αυξήσεων την ώρα που ο κατώτερος μισθός είναι χαμηλότερος από ότι ήταν 15 χρόνια πριν κατά 26% στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις και κατά 19% στις μικρότερες.
Παρουσίασε στοιχεία για το πλιάτσικο με τους πλειστηριασμούς πανελλαδικά αλλά και στη Θεσσαλονίκη. Όπως είπε: «Σύμφωνα με δημοσιεύματα την τελευταία πενταετία βγήκαν στον Δήμο Θεσσαλονίκης σε πλειστηριασμό 4.275 κατοικίες. Για το 2026 οι αναρτημένοι πλειστηριασμοί αγγίζουν τους 710 ενώ από σήμερα μέχρι και τον Φεβρουάριο καταγράφονται ακόμα 96 πλειστηριασμοί. Αυτή είναι η καπιταλιστική ανάπτυξη, αυτό είναι το "αναπτυξιακό μέρισμα" που κερδίζουν οι πολλοί την ώρα που τράπεζες, εταιρίες real estate, κατασκευαστικοί όμιλοι και ενεργειακοί κολοσσοί έχουν σπάσει όλα τα ρεκόρ κερδοφορίας.
Αυτή είναι η "σταθερότητα" της κυβέρνησης Μητσοτάκη-ΝΔ την οποία μας καλούν να μην αμφισβητήσουμε, αυτά είναι τα αποτελέσματα και όλων των προηγούμενων μέτρων στεγαστικής πολιτικής που δήθεν θα έλυναν το πρόβλημα».
Εξήγησε ότι «τα μέτρα της "Εθνικής Στρατηγικής για τη Στεγαστική Πολιτική 2026-2035", που περιλαμβάνουν ένα πακέτο περίπου 6,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, κατευθύνονται σε τραπεζίτες, funds, μεγαλοκατασκευαστές και επενδυτές προκειμένου να ρίξουν νέα ακίνητα στην αγορά.
Τα περίφημα προγράμματα "Σπίτι μου" 1, 2 και το επερχόμενο 3 αλλά και τα προγράμματα "Ανακαινίζω" και "Εξοικονομώ", που η κυβέρνηση παρουσίασε και ως δήθεν κοινωνική πολιτική, πέρα από το ότι επιδοτούν ελάχιστους εργαζόμενους, τους επιβάλλουν νέο τραπεζικό δανεισμό, δημιουργώντας υποψήφιους για τις επόμενες λίστες των πλειστηριασμών και των εξώσεων.
Ενώ με την λεγόμενη "κοινωνική αντιπαροχή" ουσιαστικά η κυβέρνηση κάνει δωρεάν παραχώρηση κρατικής ακίνητης περιουσίας σε κατασκευαστικούς ομίλους, που θα την εκμεταλλευτούν για τη δική τους κερδοφορία.
Προβλέπονται επίσης νέες φορολογικές ελαφρύνσεις στους τραπεζικούς ομίλους, για να δίνουν χαμηλότοκα δάνεια, στήριξη της επενδυτικής δραστηριότητας στην κατηγορία golden visa για χαρτοφυλάκια πολλών ακινήτων, φορολογικά κίνητρα στις κατασκευαστικές εταιρείες, διευκολύνσεις στις οικοδομικές άδειες και χαλάρωση των πολεοδομικών περιορισμών.
Αντί της κρατικής μέριμνας για την εξασφάλιση δωρεάν στέγασης για φοιτητές και δημόσιους υπαλλήλους μακριά απ' την κατοικία τους, αλλά και ευρύτερα για τη λαϊκή οικογένεια, η κυβέρνηση δημιουργεί... "πλατφόρμες".
Η ψηφιακή πλατφόρμα στέγασης φοιτητών θα "βρίσκει" συγκατοίκους για ομαδική συγκατοίκηση σε μεγαλύτερες κατοικίες ως προϋπόθεση για τη χορήγηση του φοιτητικού στεγαστικού επιδόματος.
Τέλος επιστρατεύεται η Τοπική Διοίκηση στον ρόλο "μεσίτη" ανάμεσα σε ιδιοκτήτες και νοικοκυριά που έχουν ανάγκη, για καταγραφή ακινήτων, υποστήριξη και παρακολούθηση των συμβάσεων ενοικίασης με δημιουργία "Γραφείων Κοινωνικής Μίσθωσης" στις δομές των Κέντρων Κοινότητας των δήμων».
Σημείωσε ότι κανένα από τα κόμματα της βολικής αντιπολίτευσης δε μιλάει για νομική κατοχύρωση της πρώτης κατοικίας και απαγόρευση των πλειστηριασμών. Δεσμεύονται όλοι ότι θα συνεχίσουν αυτό το αίσχος, αφού προσκυνάνε τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, όπως την Κομισιόν, που μιλάει για επίσπευση των πλειστηριασμών.
Και ανέφερε ότι το ΠΑΣΟΚ ήρε την προστασία της πρώτης κατοικίας και έστειλε τον λαό στα δικαστήρια για να ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη. Ο «όλος» ΣΥΡΙΖΑ - Τσίπρας έδωσε τα δάνεια στα funds, έκανε τους πλειστηριασμούς ηλεκτρονικούς, μετέτρεψε τις κινητοποιήσεις του λαού ενάντια στους πλειστηριασμούς σε ποινικό αδίκημα. Η ΝΔ διατήρησε όλο το απαράδεκτο νομοθετικό πλαίσιο του Τσίπρα, το αξιοποίησε και το επέκτεινε μάλιστα, κάνοντας τη βαρβαρότητα των πλειστηριασμών και των εξώσεων καθημερινότητα!
«Και στην Ελλάδα και στην ΕΕ κυβερνήσεις και αστικά κόμματα κάθε απόχρωσης, ούτε θέλουν ούτε μπορούν να αντιμετωπίσουν τη "στεγαστική κρίση" στο πλαίσιο του συστήματος που η κατοικία αποτελεί εμπόρευμα, υποτάσσεται στους νόμους του κέρδους», είπε.
Και κατέληξε τονίζοντας ότι το κρίσιμο δεν είναι ο λαός μας να διαλέξει ποιο πρόσωπο ή ποια κυβέρνηση θα υλοποιήσει το αντιλαϊκό σχέδιο και στο ζήτημα της λαϊκής στέγης, αλλά με ποιον τρόπο θα τους εμποδίσουμε καλύτερα, πώς θα απαλλαγούμε οριστικά από όλους αυτούς τους αντιλαϊκούς σχεδιασμούς και από αυτούς που τους υλοποιούν.
«Στον δρόμο της πραγματικής ανατροπής βρίσκεται και η μοναδική και φιλολαϊκή διέξοδος για το λαό μας, τη νεολαία. Το μέλλον μας είναι ο σοσιαλισμός! Γιατί με την εξουσία στα χέρια της εργατικής τάξης η στέγη κατοχυρώνεται στην πράξη ως κοινωνικό δικαίωμα και όχι διακηρυκτικά.
-Ο κεντρικός επιστημονικός σχεδιασμός της οικονομίας που θα έχει ως γνώμονα την κοινωνική ευημερία και όχι το καπιταλιστικό κέρδος, μπορεί να φέρει τεράστια βελτίωση σε όλους τους τομείς της ζωής των εργατικών λαϊκών δυνάμεων και στο θέμα της κατοικίας.
Αξιοποιώντας και τις νέες δυνατότητες που δίνει η ανάπτυξη της τεχνολογίας και της επιστήμης στο σχεδιασμό, κατασκευή και συντήρηση των κατοικιών, τις νέες δυνατότητες της TN για γρήγορη συλλογή και επεξεργασία μεγάλου όγκου δεδομένων και διάγνωση των κοινωνικών αναγκών.
-Στο έδαφος της κοινωνικής ιδιοκτησίας της γης και των μέσων παραγωγής, της απαλλοτρίωσης της ακίνητης ιδιοκτησίας τραπεζών, funds, εταιριών real estate, μπορούν να σχεδιαστούν και κατασκευαστούν σύγχρονες και ασφαλείς κατοικίες, αναπλάσεις και επεκτάσεις πόλεων με κριτήριο τις σύγχρονες λαϊκές ανάγκες.
Να διαμορφωθούν πόλεις φιλικές στον άνθρωπο, με επαρκείς πνεύμονες πρασίνου, με ζώνες λαϊκού αθλητισμού και πολιτιστικής δραστηριότητας. Με σύγχρονες ασφαλείς φθηνές μεταφορές για όλους.
Όλα αυτά με την ενεργή συμμετοχή των εργαζόμενων σε όλη τη διαδικασία λήψης, εφαρμογής και ελέγχου των αποφάσεων, σε συνθήκες ανώτερης πραγματικής δημοκρατίας για τους πολλούς», πρόσθεσε.
Και παρουσίασε τις άμεσες ρεαλιστικές προτάσεις του ΚΚΕ για την ανακούφιση των λαϊκών στρωμάτων:
Εδώ και τώρα πρέπει να υπάρξει σχεδιασμός, με ευθύνη του κράτους, για επαναλειτουργία του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας που καταργήθηκε το 2012-2013, ως μνημονιακή δέσμευση και καμία μετέπειτα κυβέρνηση δεν επανέφερε.
Να αξιοποιηθεί το απόθεμα των κρατικών κτιρίων, Περιφερειών και Δήμων για τις ανάγκες των εργαζομένων και της νεολαίας και όχι για την κερδοφορία των ομίλων. Να αναβαθμιστούν και να επεκταθούν οι φοιτητικές εστίες, με αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας των ιδρυμάτων, των οικοπέδων του Δημοσίου, με ευθύνη του κράτους και όχι με ΣΔΙΤ και ενοίκια για τους φοιτητές.
Να σταματήσει εδώ και τώρα το αίσχος των πλειστηριασμών των λαϊκών κατοικιών, με νομική κατοχύρωση της πρώτης κατοικίας από τα κοράκια των τραπεζών και των funds.
Να καταργηθεί ο ΕΝΦΙΑ και τα υπόλοιπα αυτοδιοικητικά χαράτσια στη λαϊκή κατοικία, και να φορολογηθεί η μεγάλη ακίνητη περιουσία. Να μπουν σημαντικοί περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση, να καταργηθεί η Golden Visa.
Να υπάρξουν πραγματικές αυξήσεις μισθών και να εξασφαλιστεί εδώ και τώρα φθηνό ρεύμα και θέρμανση για τον λαό με κατάργηση των αντιλαϊκών έμμεσων φόρων και άμεση μείωση τιμών στα ενεργειακά αγαθά και όλα τα είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης
Να εξασφαλιστεί κρατική στήριξη στο κόστος στέγασης των λαϊκών οικογενειών, των φοιτητών, των νέων ζευγαριών στο ύψος των αναγκών και προστασία των ενοικιαστών.
Η προώθηση των αστικών σχεδιασμών μέσα από την τοπική διοίκηση
Στον ρόλο της τοπικής διοίκησης για την προώθηση των αστικών σχεδιασμών και τη χειραγώγηση της λαϊκής δυσαρέσκειας, αναφέρθηκε οΜιχάλης Κωνσταντινίδης, μέσα από το παράδειγμα της πολιτικής του Δήμου Θεσσαλονίκης στο πεδίο της κατοικίας.
Όπως είπε οι πρωτοβουλίες που αναλαμβάνει η τοπική διοίκηση αφορούν μέτρα που στοχεύουν στην επιρροή στην αγορά κατοικίας (ανατροφοδότηση της αγοράς με ανακαινισμένα ακίνητα, εκποίηση δημοτικών οικοπέδων σε κατασκευαστικές, στη λογική του real estate) και επικοινωνούνται ως "κοινωνική πολιτική".
«Πρόκειται για μεταφορά πολιτικών που δοκιμάζονται στην ΕΕ, και όχι μόνο δεν έχουν ανασχέσει τις τιμές των ενοικίων αλλά, η αποτυχία τους, φουντώνει με τη σειρά της τις λαϊκές διαμαρτυρίες σε Ισπανία κ.α».
Εξηγώντας πώς φτάσαμε στη σημερινή κατάσταση ανέφερε: «Η Θεσσαλονίκη, αναπτύσσεται από την αστική τάξη στον άξονα της μετατροπής της πόλης σε τουριστικό, εμπορικό, επιχειρηματικό κέντρο προς όφελος των συμφερόντων των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων. Μια σειρά από μεγάλα έργα υποδομών (αεροδρόμιο, ΜΕΤΡΟ, flyover, επέκταση 6ου προβλήτα στο λιμάνι, ανάπλαση της ΔΕΘ κ.α.) υλοποιήθηκαν και υλοποιούνται με πακτωλούς κρατικής χρηματοδότησης, για να εξυπηρετήσουν τη στρατηγική αυτή. Αυτή η ανάπτυξη των υποδομών από μόνη της προκαλεί πίεση προς τα πάνω των τιμών των ακινήτων.
Παράλληλα υιοθετήθηκαν μια σειρά από μέτρα που προσαύξησαν τη δεξαμενή των ακινήτων που προσφέρονται για εμπορευματικοποίηση: όπως η νομοθεσία αναφορικά με τις απαλλοτριώσεις που τροποποιήθηκε στην κατεύθυνση της "αποδέσμευσης" των χαρακτηρισμένων ακινήτων, ή τα μέτρα που ψηφίστηκαν αναφορικά με τα δασικούς χάρτες και είχαν στόχο τη διαμόρφωση "καθαρού επενδυτικού τοπίου" στη γη, μέτρα που συνέβαλαν και συμβάλλουν καθοριστικά στην επιτάχυνση της διαδικασίας συγκέντρωσης της γης για χάρη της καπιταλιστικής κερδοφορίας. Αντίστοιχα θεσπίστηκαν και διαδόθηκαν ραγδαία η μορφή της αξιοποίησης διαμερισμάτων μέσα από πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης, αλλά και η Golden Visa, που κι αυτά με τη σειρά τους προκάλεσαν την επένδυση κεφαλαίων σε ακίνητα. Τέλος, καθοριστικά έχει συμβάλει η βίαιη απαλλοτρίωση της ιδιόκτητης λαϊκής στέγης, που συνέβη με την άρση της προστασίας της πρώτης κατοικίας, και την επιτάχυνση των διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης σε βάρος των οφειλετών, ακόμα και με την ποινικοποίηση με "ιδιώνυμη" διάταξη στον Π.Κ. της διαμαρτυρίας ενάντια στους πλειστηριασμούς, όπου και χιλιάδες ακίνητα περιήλθαν, και εξακολουθούν να περιέρχονται, στο χαρτοφυλάκιο τραπεζών, funds και servicers , για να ανακαινιστούν και να επανέλθουν στην αγορά, σε ακόμα μεγαλύτερες τιμές».
Σημείωσε ότι οι διοικήσεις του Δήμου Θεσσαλονίκης έπαιξαν και συνεχίζουν να παίζουν ενεργό ρόλο στη στήριξη των παραπάνω καπιταλιστικών ιεραρχήσεων, όχι μόνο πολιτικά αλλά και πρακτικά.
«Η πρακτική υποστήριξη αυτής της αντιλαϊκής αναπτυξιακής λογικής συνίσταται κυρίως στην προτεραιοποίηση τοπικών έργων με βασικό κριτήριο την "αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος". Ιεραρχήθηκαν ψηλά λοιπόν π.χ. αναπλάσεις στο κέντρο της πόλης που είχαν λιγότερο να κάνουν με τη δημιουργία ελεύθερου χώρου ή άλλους στόχους και περισσότερο με τον εξευγενισμό/καλλωπισμό συγκεκριμένων σημείων της πόλης ώστε να προσελκύσουν ξενοδοχειακές (αλλά και εμπορικές κ.ά.) επενδύσεις.
Η όποια βελτίωση του δημόσιου χώρου και οι υποδομές που δημιουργούνται, προορίζονται να λειτουργούν αλλά και να συντηρούνται με επιχειρηματικά κριτήρια: Είναι το προαύλιο των επενδύσεων, με άμεση συνέπεια την αναβάθμιση της αξία της γης και των ακινήτων, σε επίπεδα απλησίαστα για την κοινωνική πλειοψηφία», είπε.
Και παρουσίασε στοιχεία που τεκμηριώνουν την αλλαγή: Σύμφωνα με στοιχεία του 2024 το 50% των ξενοδοχειακών μονάδων της Π.Ε. Θεσσαλονίκης βρίσκεται στο κέντρο της Θεσσαλονίκης με τον συνολικό αριθμό τους να αυξάνεται από 138 το 2016 σε 151 το 2024. Ταυτόχρονα ραγδαία υπήρξε η άνοδος της αγοράς του airbnb: στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, ο αριθμός των Airbnb το 2025 άγγιξε τα 626, όταν το 2024 ήταν 532 και το 2023 489, ενώ συνολικά στη Θεσσαλονίκη ο αριθμός των καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης φτάνει περί τα 4.100 καταλύματα, όταν το 2024 ήταν 3.800 και το 2023 δεν ξεπερνούσαν τα 2.900.
Οι τιμές των ενοικίων, αυξήθηκαν από το τέλος του 2018 έως τις αρχές του τρέχοντος έτους πάνω από 50%, ενώ ειδικά για το κέντρο της πόλης από το 2016 μέχρι και σήμερα η άνοδος ξεπερνάει το 66.
Την ίδια περίοδο ενδεικτικά αποχαρακτηρίστηκαν σχολικά ακίνητα και χώροι πρασίνου και επέστρεψαν στους ιδιοκτήτες τους για την ανέγερση σύγχρονων πολυτελών οικοδομών και την ανέγερση ξενοδοχείου αποστερώντας τη δυνατότητα από τον λαό της Θεσσαλονίκης για την απόκτηση κρίσιμων υποδομών.
«Για τους λόγους που αναφέραμε, τα κεφάλαια που έχουν επενδυθεί και επενδύονται ανεβάζουν την τιμή του εμπορεύματος στέγη, και αυτή είναι η αιτία, τελικά, που έχει διαμορφωθεί μια εφιαλτική κατάσταση για τον λαό της πόλης. Οι λύσεις που μπορούν να βρεθούν, έστω για την άμεση ανακούφιση των εργαζόμενων, οφείλουν να αναμετρηθούν με τον καπιταλισμό και το κεφάλαιο, να συνιστούν ένα πολιτικό πρόγραμμα που να μπορεί να υπονομεύσει την κατοικία ως εμπόρευμα. Λύσεις που κινούνται στην αντίθετη κατεύθυνση, δεν μπορούν παρά απλώς να λειτουργούν ενισχυτικά στην καπιταλιστική κερδοφορία», σημείωσε.