Αλήθειες και ψέματα για την ακρίβεια και το λαϊκό εισόδημα

Άρθρο του Γρηγόρη Λιονή, μέλους της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνου του Τμήματος Οικονομίας της ΚΕ στον «Ριζοσπάστη του Σαββατοκύριακου»

Οπως κάθε χρόνο, και η φετινή ΔΕΘ είναι μια εξαιρετική ευκαιρία για να κάνουν οι εργαζόμενοι, τα λαϊκά στρώματα «ταμείο». Κυβέρνηση και αντιπολίτευση διαγκωνίζονται και από το βήμα της ΔΕΘ για το ποιος είναι ο «ικανότερος διαχειριστής», ποιος μπορεί να πείσει τους εργαζόμενους να συστρατευθούν με τις επιταγές της καπιταλιστικής ανάπτυξης με τον καλύτερο τρόπο. Ομως οι εργαζόμενοι και τα λαϊκά στρώματα έχουν ανάγκες. Και αξίζει να αναλογιστούν, με κριτήριο τις δικές τους ανάγκες, το πραγματικό περιεχόμενο της πολιτικής των αστικών κομμάτων, να σκεφτούν πραγματικά τι τους υπόσχονται.

Ποια είναι η σημερινή κατάσταση για τους εργαζόμενους

Το «τέρας» της ακρίβειας κατατάσσεται ως ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα για τα εργατικά στρώματα της χώρας. Αν εξαιρέσουμε την όλο και αυξανόμενη πιθανότητα βαθύτερης εμπλοκής σε έναν πόλεμο, η λεγόμενη ακρίβεια, είτε τη δούμε ως πληθωρισμό, είτε ως μισθό που τελειώνει στις 20 του μήνα, είτε ως περικοπές καταναλωτικών συνηθειών ετών, αποτελεί κυρίαρχο πρόβλημα για την πλειοψηφία των εργαζομένων και των λαϊκών στρωμάτων.

Γιατί τα πράγματα είναι «ακριβά»;

Το ερώτημα ωστόσο που παραμένει και δεν απαντιέται άμεσα είναι: Γιατί τα εμπορεύματα είναι ακριβά; Ποιο είναι το περιεχόμενο που βρίσκεται πίσω από τη μορφή των ακριβών εμπορευμάτων;

Σίγουρα οι ίδιες οι αυξήσεις των τιμών των εμπορευμάτων παίζουν βαρύνοντα ρόλο. Και οι αυξήσεις των τιμών σχετίζονται με πολλούς παράγοντες, όπως για παράδειγμα τα καρτέλ σε διάφορους κλάδους, ο πόλεμος και η ακριβή Ενέργεια που φέρνει, η νομισματική και εν γένει δημοσιονομική πολιτική ΕΕ και αστικού κράτους, ενώ ειδικά για την Ελλάδα επιδρούν και πλευρές όπως η διόγκωση του τουρισμού και οι αυξήσεις τιμών που φέρνει, ή οι μεγάλες εξαγωγές σε κατηγορίες εμπορευμάτων, που αυξάνουν τις τιμές τους. Ως αποτέλεσμα, το γενικό επίπεδο τιμών, που ήταν περίπου σταθερό την περίοδο 2011 - 2020, την περίοδο 2020 - 2026 αυξήθηκε κατά 25%, ενώ τα τρόφιμα την ίδια περίοδο, 2020 - 2026, αυξήθηκαν κατά 28%.

Ωστόσο, αξίζει να σταθούμε ιδιαίτερα στο λαϊκό εισόδημα αυτό καθαυτό και ακόμα περισσότερο στο διαθέσιμο λαϊκό εισόδημα, αυτό που απομένει μετά τους φόρους.

Γιατί, τελικά, «τα πράγματα είναι ακριβά» σε σχέση με τον μισθό και το εισόδημα εν γένει. Σε τελευταία ανάλυση, η ακρίβεια δεν είναι κάτι διαφορετικό από μια ψαλίδα ανάμεσα στο διαθέσιμο εισόδημα και στο «κόστος» - στις τιμές - των εμπορευμάτων. Και οι μισθοί αποτελούν τον «σκληρό πυρήνα» των λαϊκών εισοδημάτων.

Η σημερινή κατάσταση και η εξέλιξη των μισθών

Η κατάσταση των μισθών στην Ελλάδα είναι αποτέλεσμα μιας δεκαπενταετούς επίθεσης στα μισθολογικά και εργασιακά δικαιώματα των εργαζομένων στην χώρα, συνυπεύθυνοι της οποίας είναι όλες οι κυβερνήσεις των τελευταίων 15 ετών, από τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ μέχρι τη ΝΔ του Μητσοτάκη και του Σαμαρά, ενώ η επίθεση τελικά ξεκινά και πριν την κρίση του 2009. Από το βαθύ μπλε μέχρι το ροζ του ΣΥΡΙΖΑ, η αστική πολιτική για τα εργασιακά και μισθολογικά δικαιώματα είχε εντυπωσιακή συνοχή και συνέχεια.

Θυμίζουμε ορισμένες μόνο πλευρές της διαχρονικής κυβερνητικής πολιτικής: Την κατάργηση των ΣΣΕ, τον κρατικά οριζόμενο κατώτατο μισθό, την κατάργηση των τριετιών, τη «διευθέτηση» του χρόνου εργασίας μέχρι το σημερινό 13ωρο, την «απελευθέρωση» της εργασίας των συνταξιούχων με τη μεγάλη έμμεση πίεση σε μισθούς και σε συντάξεις, την κατάργηση του 13ου - 14ου μισθού στο Δημόσιο και πολλά άλλα.

Η τεράστια επίθεση στα εργασιακά και μισθολογικά δικαιώματα, μάλιστα, ξετυλίχθηκε σε μια περίοδο μεγάλης ανεργίας, ειδικά σε νεώτερους εργαζόμενους, παράγοντας που επέδρασε επίσης έντονα στην αποδόμηση μισθών και εργασιακών δικαιωμάτων.

Ως αποτέλεσμα της διαχρονικής αστικής πολιτικής, οι μισθοί στη χώρα βρίσκονται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα.

Ο μέσος μισθός με βάση τα στοιχεία του ΕΦΚΑ βρίσκεται το 2026 στα 1.495 ευρώ, για τους εργαζόμενους σε επιχειρήσεις με περισσότερους από 10 απασχολούμενους, και στα 1.076 για εργαζόμενους σε μικρές επιχειρήσεις. Ο αντίστοιχος μέσος μισθός το 2011 ήταν 1.565 και 1.044 ευρώ αντίστοιχα. Ουσιαστικά ο μέσος ονομαστικός μισθός το 2011 είναι χαμηλότερος το 2026 για τις μεγάλες επιχειρήσεις, ενώ για τις μικρότερες βρίσκεται πρακτικά στα ίδια επίπεδα. Αντίστοιχο φαινόμενο εμφανίζεται με τους μισθούς μερικής απασχόλησης: Μείωση για τις μεγάλες επιχειρήσεις, σταθεροποίηση για τις μικρές. Να σημειωθεί, φυσικά, ότι έχουν διαφοροποιηθεί τελείως οι εργασιακές συνθήκες, με μεγάλη αύξηση του χρόνου και της εντατικότητας της εργασίας.

Ιδιος μέσος ονομαστικός μισθός για περισσότερη και εντονότερη εργασία, και ως αποτέλεσμα το ονομαστικό ΑΕΠ της χώρας αυξήθηκε από 204 δισ. ευρώ σε 248 δισ. ευρώ (αύξηση περίπου 20%).

Ωστόσο η πραγματική καθήλωση του μισθού των εργαζομένων δεν αποκαλύπτεται παρά μόνο όταν συγκριθεί με τις τιμές. Οπως σημειώσαμε νωρίτερα, οι τιμές μεταβάλλονται για διάφορους λόγους και η σύγκριση χρηματικών ποσών σε διαφορετικές περιόδους οφείλει να συνυπολογίσει και αυτήν τη διαφοροποίηση, και οφείλει να υπολογίσει τον μισθό σε «σταθερές» τιμές.

Στις μεγάλες επιχειρήσεις ο μέσος πραγματικός μισθός μειώθηκε από τα 1.638 στα 1.212 ευρώ το 2026, καταγράφοντας μείωση 26%, ενώ για τις μικρότερες επιχειρήσεις μειώθηκε από τα 1.084 στα 879 ευρώ, καταγράφοντας μείωση 19% την ίδια περίοδο. Για τη δε μερική απασχόληση η μείωση του μισθού ανέρχεται σε 24% και 14% αντίστοιχα.

Μάλιστα, η πραγματική εκτίμηση της μείωσης του μέσου μισθού πρέπει να υπολογίσει έναν πληθωρισμό ο οποίος υπερβαίνει τον γενικό δείκτη τιμών που χρησιμοποιούμε εδώ. Θυμίζουμε ότι οι τιμές στα τρόφιμα αυξήθηκαν κατά 28%, στην Ενέργεια πάνω από 30% και το γενικό επίπεδο τιμών κατά 25%. Ομως οι δαπάνες για τα τρόφιμα συνιστούν μεγαλύτερο τμήμα του μισθού για τις λαϊκές οικογένειες σε σχέση με τον μέσο όρο, ενώ παράλληλα το πραγματικό κόστος ζωής αυξάνεται και γιατί εμπορευματοποιούνται μια σειρά δραστηριότητες

Το μέγεθος μείωσης του μισθού πραγματικά συγκλονίζει. Αποδεικνύεται, τελικά, ότι η καπιταλιστική ανάπτυξη που βιώνει η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια, όταν ιδωθεί μακροοικονομικά, συμπυκνώνεται σε μια δραστική μείωση του μέσου μισθού.

Παράλληλα, η εν λόγω ανάλυση δεν αποτυπώνει και μία ακόμα ιδιαίτερα σημαντική παράμετρο. Την περίοδο που εξετάζουμε, το απασχολούμενο εργατικό δυναμικό είδε μια αύξηση ηλικίας που υπολογίζεται σε περίπου 2 έτη. Ως αποτέλεσμα, ο μισθός με τον οποίο πρέπει να συγκριθεί ο σημερινός μισθός δεν είναι καν ο αποπληθωρισμένος μισθός του 2010. Σε αυτόν πρέπει να προστεθεί και η αύξηση που αντιστοιχεί περίπου στα 2/3 μιας τριετίας, αύξηση που δεν έχει μόνο θεσμικό χαρακτήρα, αλλά αποτυπώνει και την αύξηση της εμπειρίας του εργαζόμενου και τον μεγαλύτερο μισθό με τον οποίο αμείβεται η πιο ειδικευμένη εργασία.

Μάλιστα, ο μισθός δεν συνιστά στο σύνολό του «διαθέσιμο λαϊκό εισόδημα». Την ίδια περίοδο αυξήθηκαν δραστικά οι φόροι τους οποίους καταβάλλουν τα εργατικά - λαϊκά στρώματα. Ενα ιδιαίτερα μεγάλο τμήμα αφορά έμμεσους φόρους, η αύξηση των οποίων συντελεί - και υπολογίζεται - στις αυξήσεις των τιμών.

Την ίδια περίοδο αυξήθηκε επίσης σημαντικά το σύνολο των υπόλοιπων φόρων και εισφορών που καταβάλλουν οι εργαζόμενοι και τα λαϊκά στρώματα. Αυξήθηκαν οι φορολογικοί συντελεστές για τους μισθωτούς, καθιερώθηκε ο ΕΝΦΙΑ, αυξήθηκαν οι ασφαλιστικές εισφορές κ.ά.

Ως αποτέλεσμα, το πραγματικό διαθέσιμο λαϊκό εισόδημα μειώθηκε ακόμα περισσότερο σε σχέση με τη μεσοσταθμική μείωση 20% - 25% που καταγράφεται σε επίπεδο μισθών.

Τα λίγα στοιχεία που καταγράφουμε παραπάνω αποτυπώνουν αριθμητικά την ποιοτική εκτίμηση της υποχώρησης του βιοτικού επιπέδου των εργαζομένων κατά 30% - 40%, αν συνυπολογίσει κανείς μισθούς, τιμές, χρόνο και συνθήκες εργασίας.

Οι κάλπικες υποσχέσεις για καλύτερες μέρες

Οι εξαγγελίες Μητσοτάκη, Τσίπρα και των υπόλοιπων κομμάτων της συστημικής αντιπολίτευσης στη φετινή ΔΕΘ γίνονται με φόντο αυτήν τη κατάσταση αναφορικά με τους μισθούς, το λαϊκό εισόδημα, την ακρίβεια εν γένει.

Και μάλλον δεν μπορεί κανείς να τους καταλογίσει ιδιαίτερη «μεγαλοστομία», τουλάχιστον όταν μιλάνε συγκεκριμένα για την εξέλιξη των μισθών και του λαϊκού εισοδήματος συνολικότερα.

Ξεκινώντας από την κυβέρνηση, η εξαγγελία του Κυρ. Μητσοτάκη για κατώτατο μισθό 1.000 ευρώ το 2028 είναι προκλητική. Αρχικά, διά στόματός του η κυβέρνηση «κάνει την πάπια» για τις τεράστιες απώλειες που καταγράφει το λαϊκό εισόδημα και για την επιτακτική ανάγκη αναπλήρωσης αυτών των απωλειών, που όπως είδαμε βρίσκονται στο 30% - 40%, και μιλάει μόνο για «αύξηση» του κατώτατου μισθού.

Και μόλις εξετάσει κανείς προσεκτικότερα τα στοιχεία, η πολιτική κοροϊδία του Μητσοτάκη προς τα εργατικά - λαϊκά στρώματα αποκαλύπτεται. Η ίδια η ΤτΕ κάνει λόγο για πληθωρισμό 3,8% το 2026, 2,6% το 2027 και 2,3% το 2028, αν και το δεσπόζον σενάριο είναι ο πραγματικός πληθωρισμός να είναι δραστικά μεγαλύτερος από αυτόν. Ομως με αυτόν τον πληθωρισμό στο τέλος του 2028 τα 1.000 ευρώ αντιστοιχούν σε 1000/(1.038x1.026x1.023)=918 ευρώ. Με απλά λόγια, οι «αυξήσεις» που υποσχέθηκε ο Κυρ. Μητσοτάκης στον κατώτατο μισθό είναι στην πραγματικότητα μείωση στον σημερινό μισθό, που δεν φτάνει για να βγάλει κανείς ούτε τον μήνα.

Αντίστοιχα χαρακτηριστικά πολιτικής απάτης έχει και η εξαγγελία του Μητσοτάκη για μέσο μισθό 1.800 ευρώ στο τέλος του 2030. Πέραν του χαρακτήρα της εξαγγελίας ως ευχολόγιο, με έναν αθροιστικό πληθωρισμό 15% - 20% την περίοδο μέχρι το τέλος του 2030 τα 1.800 ευρώ που εξαγγέλλει ο Μητσοτάκης αντιστοιχούν σε 1.440 - 1.530 ευρώ, δηλαδή περίπου στο σημείο όπου βρίσκεται ο μέσος μισθός (για τις μεγάλες επιχειρήσεις) σήμερα.

Ετσι, δεν γίνεται καμία ουσιαστική αύξηση και «μέρισμα ανάπτυξης» για τους εργαζόμενους, με τον πραγματικό μισθό να παραμένει σταθερός, όταν την ίδια περίοδο μέχρι το 2030 το ΑΕΠ υπολογίζεται να αυξηθεί κατά 15% - 20%, αλλά δεν γίνεται καν κουβέντα για την αναπλήρωση των τεράστιων απωλειών του λαϊκού εισοδήματος.

Αντίστοιχα γαλαντόμος είναι και ο Αλ. Τσίπρας στις δικές του εξαγγελίες, αφού και αυτός τοποθετεί τον κατώτατο μισθό - στόχο στα 1.000 ευρώ.

Η ευθυγράμμιση των προτάσεων του Αλ. Τσίπρα και του Κυρ. Μητσοτάκη για τον μισθό δεν είναι, τελικά, καθόλου τυχαία. Και οι δύο περιορίζονται στον κατώτατο μισθό, συγκαλύπτοντας τον μέσο μισθό και την εξέλιξή του. Πρόκειται για έμμεση ομολογία ενοχής, ότι δεν πρόκειται να προχωρήσουν σε κανενός είδους ρύθμιση που να οδηγεί σε ανάκαμψη του μέσου εργατικού μισθού από τα σημερινά, δραστικά μειωμένα επίπεδα, όπως για παράδειγμα επαναφορά των τριετιών, δραστική μείωση της υπερεργασίας, κατάργηση των ρυθμίσεων «ευελιξίας» στην αγορά εργασίας κ.λπ. Παράλληλα, και οι δυο συγκαλύπτουν τη σχέση μισθού - πληθωρισμού και το στοιχειώδες μέτρο της τιμαριθμοποίησης των μισθών, του ελάχιστου αμυντικού μέτρου που διασφαλίζει ότι οι εργαζόμενοι δεν θα χάνουν χρόνο με τον χρόνο περισσότερα.

Η δε πολιτική τους σχετικά με τις υπόλοιπες πλευρές που καθορίζουν το λαϊκό εισόδημα, με προεξάρχουσα τη φορολογία, δεν διαφοροποιείται και δεν μπορεί να διαφοροποιηθεί ουσιαστικά. Η πραγματικότητα είναι ότι οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις της ΕΕ για το χρέος και το πρωτογενές πλεόνασμα, οι σφιχτοί κανόνες για τις δαπάνες, οι δεσμεύσεις στα πλαίσια της ΕΕ και του ΝΑΤΟ για 3,5% + 1,5% δαπάνες πολεμικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια, καθιστούν υποχρεωτικά τα μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα, τους υψηλούς φόρους που τσακίζουν τα εργατικά - λαϊκά στρώματα. Γι' αυτό άλλωστε και οι κοστολογημένες παροχές που προτείνουν αριθμούν ισχνά ποσά μπροστά στο μέγεθος της κλοπής του εργατικού - λαϊκού εισοδήματος. Θυμίζουμε ότι οι «παροχές» του Μητσοτάκη από τη ΔΕΘ ανέρχονται σε 2,2 δισ. ευρώ, όταν μόνο από τον ΦΠΑ και τους έμμεσους φόρους - τους υπέρογκους συντελεστές των οποίων θέσπισε ο Τσίπρας με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - την 6ετία 2020 - 2026 τα εργατικά - λαϊκά στρώματα κατέβαλλαν περίπου 200 δισ. ευρώ.

Περί «ανάπτυξης» και μερισμάτων

Κεντρικό επιχείρημα της ΝΔ, αλλά και των υπόλοιπων κομμάτων, είναι ότι η ανάπτυξη οδηγεί στη διάχυσή της στους εργαζόμενους. Η ΝΔ ισχυρίζεται πως αυτό ήδη συμβαίνει, ενώ η συστημική αντιπολίτευση κάνει λόγο για μια ανάπτυξη περισσότερο φιλολαϊκή σε σχέση με την ανάπτυξη της διαφθοράς της ΝΔ.

Τα δεδομένα για το εργατικό - λαϊκό εισόδημα είναι αποκαλυπτικά. Η καπιταλιστική ανάπτυξη των τελευταίων ετών, που οδήγησε το ΑΕΠ στα 204 δισ. ευρώ το 2025, υπερκαλύπτοντας ένα κομμάτι των απωλειών της περιόδου 2009 - 2012 και φτάνοντας παραπάνω από τα 194 δισ. ευρώ το 2011, όχι μόνο δεν οδηγεί σε διάχυσή της στους εργαζόμενους αλλά αντίθετα βασίστηκε σε σημαντική μείωση του πραγματικού μισθού και του λαϊκού εισοδήματος, που την ίδια περίοδο φτάνει το 30%.

Εξίσου κάλπικες είναι και οι υποσχέσεις για τη λεγόμενη «αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου» , συζήτηση που έρχεται από πολλά κόμματα της συστημικής αντιπολίτευσης, αλλά πλέον και από τον ΣΕΒ και άλλα τμήματα της αστικής τάξης, ακόμα και από την ίδια την κυβέρνηση.

Από τη μία το παραγωγικό μοντέλο, ή πιο σωστά η κλαδική διάρθρωση, δεν είναι «πολιτική επιλογή» αλλά στον καπιταλισμό προκύπτει από τους κλάδους στους οποίους το κεφάλαιο έχει μεγαλύτερα κέρδη. Γι' αυτό άλλωστε ενώ όλοι «λιβανίζουν» τη συζήτηση για «νέο παραγωγικό μοντέλο», κανείς δεν αμφισβητεί τα πρωτεία τουρισμού, εφοπλισμού και «πράσινης» «απελευθερωμένης» Ενέργειας για την ανάπτυξη των επόμενων ετών, των κλάδων δηλαδή υψηλής κερδοφορίας για τους ομίλους, που τελικά συνιστούν και το υφιστάμενο παραγωγικό μοντέλο.

Κυρίως, όμως, δεν υπάρχει καπιταλισμός χωρίς εκμετάλλευση, ανεξαρτήτως παραγωγικού μοντέλου. «Ο Μαρξ το πράγμα να 'χει δει σωστότερα στο βάθος», λέει το τραγούδι και, πραγματικά, αν εξετάσει κανείς το μερίδιο της «πίτας» που παίρνει το κεφαλαίο σε σχέση με την εργασία σε ολόκληρο τον κόσμο, ανεξαρτήτως κλαδικού προσανατολισμού της ανάπτυξης και θέσης στο ιμπεριαλιστικό σύστημα, θα διαπιστώσει το ίδιο φαινόμενο: Τη δραστική αύξηση του βαθμού εκμετάλλευσης, τη σχετική εξαθλίωση ως βασικό μηχανισμό της συσσώρευσης κερδών από τους ομίλους.

Στον αγώνα για την κοινωνία που έχουμε ανάγκη

Η πραγματικότητα δείχνει ότι η αγορά και η καπιταλιστική ανάπτυξη όχι μόνο δεν φέρνουν κέρδη για τα εργατικά - λαϊκά στρώματα, αλλά συμβαίνει το εντελώς ανάποδο: Το λαϊκό εισόδημα, το μερίδιο της εργασίας στη συνολική «πίτα», τελικά το ίδιο το βιοτικό επίπεδο των εργαζομένων, που πάντα λογίζεται με βάση τις παραγωγικές δυνατότητες της εποχής, υποχωρεί σταθερά. Σε τελευταία ανάλυση, η ακρίβεια με την οποία ξεκινήσαμε δεν είναι τίποτα άλλο παρά η σχετική εξαθλίωση των εργαζομένων και η αύξηση του βαθμού εκμετάλλευσης, που έρχονται νομοτελειακά με την ίδια την καπιταλιστική ανάπτυξη.

Γι' αυτό και οι ανακοινώσεις των αστικών κομμάτων στη ΔΕΘ δεν δίνουν και δεν μπορούν να δώσουν ουσιαστικές απαντήσεις στα προβλήματα των εργαζομένων. Γιατί τα όρια της καπιταλιστικής ανάπτυξης γίνονται όλο και πιο στενά. Ειδικά σε περίοδο πολεμικής οικονομίας και στροφής σε μέσα καταστροφής, ο καπιταλισμός δείχνει τα δόντια του. Το μέλλον που επιφυλάσσουν στους λαούς είναι το βάθεμα της εκμετάλλευσης, η ένταση της σχετικής και απόλυτης εξαθλίωσης, η γιγάντωση του αστικού κράτους και της καταστολής, η μετατροπή του λαού και των παιδιών του σε «κρέας για τα κανόνια» (ή για τα drones) του αντιπάλου.

Οι δυνατότητες που δίνει η εποχή μας για την κάλυψη των αναγκών των εργαζομένων είναι πραγματικά τεράστιες και, με την ανάπτυξη που θα μπορούσαν να έχουν οι παραγωγικές δυνάμεις, σχεδόν απεριόριστες. Και αυτή η παρατήρηση συμπυκνώνει τόσο την αντίφαση της εποχής μας όσο και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να λυθεί.

Το μέλλον που τους επιφυλάσσουμε εμείς ο λαός μπορεί και πρέπει να είναι ριζικά διαφορετικό. Γίνεται όλο και πιο ξεκάθαρο, στους εργαζόμενους, στα εργατικά λαϊκά στρώματα στο σύνολο τους, στους παραγωγούς του κοινωνικού πλούτου, πως, το δίλημμα που μπαίνει όλο και πιο καθαρά μπροστά είναι ή το κεφάλαιο και τα κέρδη του ή ο λαός και οι ανάγκες του! Μονόδρομος για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες μας είναι ο ριζικά διαφορετικός δρόμος ανάπτυξης που προτείνει το ΚΚΕ, ο δρόμος του σοσιαλισμού, ο δρόμος ανάπτυξης στο επίκεντρο του οποίου βρίσκεται ο εργαζόμενος άνθρωπος και οι ανάγκες του.

Σήμερα, κινούμενοι σε αυτή τη ρότα και για να ανοίξει αυτός ο μοναδικά ελπιδοφόρος δρόμος, οι κομμουνιστές πρωτοστατούν σε όλους τους καθημερινούς αγώνες του λαού και των εργαζόμενων, λέγοντας καθαρά πως «για να κερδίσει ο λαός, πρέπει να χάσει το κεφάλαιο». Η οργάνωση και η μαχητική κλιμάκωση αυτών των σημερινών αγώνων για ουσιαστικές αυξήσεις, για δραστική βελτίωση συνολικά του λαϊκού εισοδήματος, για μεταφορά των φορολογικών βαρών στο μεγάλο κεφάλαιο, συνιστούν το μεγάλο σχολείο του λαού, τη προετοιμασία του ώστε στις μεγάλες μάχες και στις αποφασιστικές αναμετρήσεις που έρχονται τα επόμενα χρόνια, να βγει νικηφόρος.

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Επόμενο άρθρο

Η ΜΟΡΦΩΣΗ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΤΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ