Για την εγκαθίδρυση της εργατικής εξουσίας στη Λετονία

Του Αλέκου Χατζηκώστα

Στις 21 Ιούλη 1940 εγκαθιδρύεται η εργατική εξουσία στη Λετονία, στη Λιθουανία και στην Εσθονία. Οι χώρες της Βαλτικής - Εσθονία, Λιθουανία, Λετονία – μετά τις ανατροπές του σοσιαλισμού το 1991, αποτελούν σήμερα την «ατμομηχανή» της διαδικασίας αντικομμουνιστκής αναθεώρησης της ιστορίας και της δήθεν εξίσωση Κομουνισμού-φασισμού». Αυτό είχε και ως αποτέλεσμα να υιοθετηθεί τη δεκαετία του ’90, συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο απαγόρευσης των κομμουνιστικών συμβόλων και της κομμουνιστικής ιδεολογίας, το οποίο είχε σαν συνέπεια την απαγόρευση αριστερών κομμάτων κάθε προσανατολισμού και ιδεολογικής απόχρωσης, προεξεχόντων, φυσικά, των κομμουνιστικών, εργατικών και σοσιαλιστικών, φυλακίσεις στελεχών τους, διώξεις συνδικαλιστών κλπ.

Ταυτόχρονα, αυτές οι χώρες προχώρησαν σε μία ευρείας κλίμακας αναθεώρηση της ιστορίας τους, η οποία οδήγησε, τελικά, στην ιστορική αναγνώριση των εσθονικών, λετονικών και λιθουανικών SS και των εθνικιστικών οργανώσεων που πολέμησαν στο πλευρό των ναζί εναντίον της Σοβιετικής ‘Ένωσης, με το πρόσχημα, ότι ήταν ένα είδος «αναγκαστικής συμμαχίας» για την «απελευθέρωση» από τους «μπολσεβίκους».

Στο σημείωμα μας θα αναφερθούμε επιγραμματικά στη διαδικασία εγκαθίδρυσης της εργατικής εξουσίας σε μία από αυτές στην Λετονία. Μία χρήσιμη ιστορία μπροστά στους συνεχιζόμενους τόνους λάσπης που εκτοξεύονται όχι μόνο από το αστικό καθεστώς της συγκεκριμένης χώρας αλλά και από την ίδια την Ε.Ε.

 Η Μεγάλη Οκτωβριανή Σοσιαλιστική Επανάσταση είχε την επίδραση της και στη Λετονία όπου κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου ήταν θέατρο πολεμικών μαχών, ενώ από τα τέλη του 1915 μέρος των εδαφών της είχαν καταληφθεί από τα Γερμανικά στρατεύματα.. Κατά τη διάρκεια της Επανάσταση του Φλεβάρη του 1917 δημιουργείται και εκεί δυαδική εξουσία. Το ξέσπασμα της Οκτωβριανής Επανάσταση και η νίκη της ένοπλης εξέγερσης στην πρωτεύουσα είχαν ως αποτέλεσμα το Σοβιέτ των αντιπροσώπων εργατών, στρατιωτών, αγροτών και ακτημόνων της Λετονίας που συνήλθε στη Βάλκα στις 21-22 Νοέμβρη ανακήρυξε τη σοβιετική εξουσία στα ελεύθερα εδάφη της Λετονίας. Το 2^ο Συνέδριο των Σοβιέτ που έγινε στη Βάλμιέρα στις 29-31/12 ψήφισε νόμο για τη γη που προέβλεπε της δήμευση των τσιφλικιών και τη κατάργηση της φεουδαρχικής γαιοκτησίας.. Στη διάρκεια των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεως του Μπρεστ-Κιτόφσκ οι Γερμανοί καταλαμβάνουν τον Φλεβάρη του 1918 όλο το έδαφος της Λετονίας.. Η λετονική αστική τάξη υποστήριξες της δυνάμεις κατοχής, ενώ πάρθηκαν πίσω όλα τα προοδευτικά μέτρα που είχαν αποφασιστεί. Μετά την ήττα της Γερμανίας τα γερμανικά στρατεύματα με την έγκριση Αμερικάνων και Μ. Βρετανίας παρέμεινα στη Λετονία, ενώ εγκαθιδρύθηκε προσωρινή αστική κυβέρνηση υπό τον Ούλμανις που περιελάμβανε Γερμανούς, Λετονούς και Ρώσους λευκοφρουρούς. Οι λαϊκές δυνάμεις με επικεφαλής τους κομμουνιστές αντιστάθηκε, Στις 4/12/1918 σχηματίζεται Προσωρινή Σοβιετική Κυβέρνηση της Λετονίας, ενώ στις 22/12 το Συμβούλιο των λαϊκών Επιτρόπων της ΣΟΣΔΡ εξέδωσε διάταγμα για τη αναγνώριση της ανεξαρτησίας της Σοβιετικής Λετονίας. Ως τα τέλη του Ιανουαρίου 1919 είχε εγκατασταθεί η σοβιετική εξουσία σε όλη τη Λετονία. Δεν κράτησε όμως για πολύ. Ανατράπηκε ένοπλα από στρατό υποστηριζόμενο από τη Δύση με συμμετοχή λευκοφρουρών από  Ρώσους και Λετονούς καθώς και πολωνικές μονάδες οριστικά τον Γενάρη του 1920. Το Κ.Κ τίθεται στην παρανομία. Στις 11/8/1920 υπογράφεται στη Ρίγα συνθήκη ειρήνης μεταξύ ΣΟΣΔΡ και της Λετονίας. Την περίοδο αυτή η λαϊκά προβλήματα οξύνονται όπως και η παράνομη δράση των κομμουνιστών. Το Μάιο του 1934 εγκαθίσταται ανοικτή φασιστική δικτατορία. Το φθινόπωρο του 1939 η σοβιετική κυβέρνηση προτείνει σύμφωνο αμοιβαίας βοήθεια στη Λετονική κυβέρνηση, η οποία την αποδέχεται μετά από τη λαϊκή πίεση. Υπογράφεται επίσης συμφωνία για εγκατάσταση ολιγάριθμων σοβιετικών στρατευμάτων, ώστε αυτή να μην αποτελέσει προγεφύρωμα για επίθεση ενάντια στην ΕΣΣΔ.. Με αυστηρή διακοίνωση της στις 16/61940 η σοβιετική κυβέρνηση ζητά αυστηρή τήρηση των όρων συμφωνίας του «συμφώνου αμοιβαίας βοήθειας». Κάτι που δεν έγινε αποδεκτό, Μετά από αυτό στιςς 17/6/1940 σοβιετικά στρατεύματα μπήκαν στη Λετονία, ενώ και με τη λαϊκή πάλη - είχε δημιουργηθεί επαναστατική κατάσταση- ανατρέπεται το φασιστικό καθεστώς και παλινορθώνεται η σοβιετική εξουσία. Στις 20/6/1940 σχηματίζεται λαϊκή κυβέρνηση υπό τον Α. Κιρχεστάν. Στις εκλογές της 14^ης-15^ης Ιουλίου για τη λαϊκή Βουλή οι υποψήφιοι του Μετώπου του Εργαζόμενου Λαού της Λετονίας παίρνει το 97% των ψήφων.  

Στις 21 Ιουλίου 1940 η λαϊκή Βουλή της Λετονίας αποφάσισε την παλινόρθωση της σοβιετικής εξουσίας και απηύθυνε στο Ανώτατο Σοβιέτ της ΕΣΣΔ το αίτημα να δεχτεί τη Σοβιετική Λετονία στην ΕΣΣΔ. Στις 22/7 η λαΊκή Βουλή κήρυξε κρατική ιδιοκτησία όλες τις μεγάλες βιομηχανικές και εμπορικές επιχειρήσεις καθώς και τις τράπεζες.

Στις 5/8 γίνεται δεκτό το αίτημα για ένταξη στην ΕΣΣΔ, ενώ στις 26/8 η 2^η Σύνοδος της Λαϊκής βουλής ψήφισε το Σύνταγμα της ΣΣΔ Λετονίας που βασίστηκε στο Σύνταγμα της ΕΣΣΔ του 1936. με τη αδελφική βοήθεια έτσι των άλλων Δημοκρατιών της ΕΣΣΔ η ΣΣΔ της Λετονίας μπήκε στο δρόμο της σοσιαλιστικής οικονομικής και πολιτιστικής ανάπτυξης με τεράστιες επιτυχίες.

ΠΗΓΗ: Μεγάλη Σοβιετική Εγκυκλοπαίδεια

Παγκόσμια Ιστορία (Ακαδημία Επιστημών ΕΣΣΔ)

πρώτη δημοσίευση atexnos.com

Σχόλια

• Δεν υπάρχουν σχόλια για αυτό το άρθρο.

Δεν σας επιτρέπεται η υποβολή σχολίων. Παρακαλούμε συνδεθείτε.

Προηγούμενο άρθρο

Ψηφιακός αναίσθητος κόσμος

Επόμενο άρθρο

«Αξιολόγηση στην Υγεία»: Οι πραγματικές στοχεύσεις